Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

NO V A.

IV. REGUM

. REGUM.

VULGATA
dit itaque ignis de cælo, & devoravit eum, & quin- genos qui cum eis erant : sed nunc obsecro ut miss-
quaginta qui erant cum eo.

rearis animæ meæ.
11. Rursumque misit ad eum principem quinqua 15. Locutus est autem angelus Domini ad Eliam,
genarium alterum, & quinquaginta cum eo. Qui lo- dicens : Descende cum eo, ne timeas. Surrexit igitur ,
cutus est illi : Homo Dei , hæc dicit rex: Festina , defn & descendit cum eo ad regem,
cende,

16. & locutus est ei : Hæc dicit Dominus : Quia
12. Respondens Elias ait : Si homo Dei ego sum, mififti nuncios ad consulendum Beelzebub deum Ac-
descendat ignis de cælo, & devoret te , & quinqua- caron, quafi non eflet Deus in Israël , à quo poffes in-
ginta tuos. Descendit ergo ignis de cælo, & devo- terrogare sermonem , ideo de le&tulo , super quem af-
rayit illum, & quinquaginta ejus.

cendisti, non descendes, sed norte morieris.
13. Iterum misit principem quinquagenarium ter 17. Mortuus eft ergo juxta fermonem Domini ,
tium, & quinquaginta qui erant cum eo. Qui cùm quem locutus est Elias , & regnavit Joram frater ejus
venisset , curvavit genua contra Eliam , & precatus pro eo, anno secundo Jòram filii Jofaphat regis Ju-
est eum, & ait : Homo Dei, noli despicere animam dæ : non enim habebat filium.
meam , & animas servorum tuorum qui mecum sunt. 18. Reliqua autem verborum Ochoziæ , quæ ope-

14. Ecce descendit ignis de cælo, & devoravit ratus est , nonne hæc fcripta funt in libro fermonum
duos principes quinquagenarios primos, & quinqua- dierum regum Ifraël ?

[ocr errors]

3

[ocr errors]

C Α Ρ U Τ Ι Ι.
VUL G A TA N O V A.

quam te. Cùmque descendiflent Bethel,
nus Eliam

per turbinem in cælum, ibant Elias 3. egressi sunt filii prophetarum, qui erant in Be-
& Eliseus de Galgalis.

thel , ad Eliseum, & dixerunt ei : Nunquid nosti,
2. Dixitque Elias ad Eliseum : Sede hic, quia Do- quia hodie Dominus tollet dominum tuum à te ? Qui
minus misit me usque in Bethel. Cui ait Eliseus : Vi- respondit : Et ego novi: silete.
vit Dominus, & vivit anima tua , quia non derelin-
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Au&. 1. de promill.

4... Vivit Dominus, & vivit anima tua , si di 4. Dixit autem Elias ad Eliseum : Sede hîc, apud Profp.p. 156. misero te quocunque ieris.....

quia Dominus misit me in Jericho. Et ille ait :
Vivit Dominus , & vivit anima tua , quia non

derelinquam te. Cùmque veniffent Jericho,

VULGATA NOVA.
s. accesserunt filii prophetarum , qui erant in Je- igitur ambo pariter ,
richo , ad Eliseum, & dixerunt ei : Nunquid nofti, 7. & quinquaginta viri de filiis prophetarum secu-
quia Dominus hodie tollet dominum tuum à te ? Et ti sunt eos, qui & fteterunt econtra, longè : illi au-
ait : Et ego novi : filete.

tem ambo ftabant super Jordanem.
6. Dixit autem ei Elias : Sede hic , quia Dominus 8. Tulitque Elias pallium fuum , & involvit
misit me ufque ad Jordanem. Qui ait : Vivit Dominus, illud , & percufsit aquas, quæ divise sunt in utram-
& vivit anima tua , quia non derelinquam te. Ierunt que partem , & tranfierunt ambo per ficcum.
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOY A.
Idem ubi fup.

...... Pere tibi aliquam petitionem , priusquam 9. Cùmque transissent, Elias dixit ad Eliseum ; tollar à te. At ille ait: Volo ut spiritus , qui in Poltula quod yis ut faciam tibi, antequam tollar te est, duplex in me sit.

à te. Dixitque Eliseus : Obsecro ut fiat in me

duplex spiritus tuus.
10. Dixitque ei Elias : Durè petisti : verunta 10. Qui respondit : Rem difficilem poftulasti:
men si me refpexeris euntem, fiet tibi.... attamen fi videris me, quando tollar à te ,

tibi quod petisti : fi autem non videris, non erit. Lucif. Cal. I. 1. 11. Euntibus autem illis, & loquentibus , ecce 11. Cùmque pergerent, & incedentes sermopro S. Athan. 190. currus igneus, & equi ignei, & separavit inter cinarentur , ecce currus igneus , & equi ignei di

utrosque : & ascendit Helias in commotione viserunt utrumque : & ascendit Elias per turbi Eccli;
quasi in cælum.

nem in cælum.

48.13.
12. Et Elifæus videbat , & ipse clamabat, & 12. Eliseus autem videbat , & clamabat : Pa- 1. Mace
dixit : Pater, pater , agitator Ifraël. Et non vi- ter mi , pater mi, currus Ifraël, & auriga ejus.
dit eum ampliùs....

Et non vidit eum ampliùs : apprehenditque ves,

timenta fua , & fcidit illa in duas partes.
NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM.
7.4. Abest à Græco quocunque ieris ; loco verò dimin effe ipfis euntibus, ibant & loquebantur, &, pro euntibus
fero , est éyxalcaehyw, derelinquam.

autem illis , & loquentibus ; fubinde bis aupos, ignis, loca
*.9. Gr. Altucou ti wonow God, mpir i drarupeñvai no igneus , & ignei ; & pro afcendit Helias in commotione , ( ed.
απο C. Και είπεν Ελισαιέ: Γεννήτω η Λιπλα α πνευ vitiosè commotionem ) líc , a'renúpen 'Hud Cuassiopew
Moll CC dué. Eadem memorat Anon. I. 2. de mirab. affumptus eft Heliu in concu kone. Vide etiam Ambr. ep.
Script. ap. Aug. to. 3. p. 1. 21. e. his verbis : Poftula , 43. to. 2. 975. d. & de Elia & jejun. c. 22. 562. d. ubi
me quod vis , priusquam me Deus à te tranfire, & recipi ait Eliam raptum esse curru igneo : & 1. 1. de Cain, c. 2.
jubear. Cui Elifæus : Spiritus tuus duplex , obfecro , in me p. 186. e. Elias, inquit, translatus curru eft: non sepul-
requiefcat.

tus, nec mortuus legitur. Vide etiam Chromac. Aquil. in
*.10. Gr. Kai site 'Hris'o 'Eoxxúpuras of artuscadar Matth. col. 980. b.
εαν της με αναλαμβανόμενος απο , και έσαι (οι έτως. . . 12. Græcè constanter hîc ut infra , 'Encoué , loco Eli-
Anon. sup. Duriter poftulasi.

fæus ; paulóque polt deest ipse , ante clamabat , ut & seq. 85
X.1. Græcè pauca dissimilia , nempe, Kai 764&TO

dixit; in fola ed. Compl. præponitur aut's, verbo clamabas : αυτών σορευομένων, επορεύοντο και ελάλεν , και ιδε, Ε: faάum demum loco agitator Ifrael, tic, dipua 'Ioesja, sy 'ITES

erit

2.58.

VULGATA NOVA.
13. 'Et levavit palliam Etiæ , quod ceciderat ei: Jericho, & dixit eis : Nunquid non dixi vobis : No.
reversusque ftetit super ripam Jordanis,

lite mittere?
VERSIO ANTIQUA.
VULGATA NOVA.

19. Dixerunt quoque viri civitatis ad Eliseum :

Ecce habitatio civitatis hujus oprima eft, ficut tu ipAmbr. 14.... Ubi eft Deus

14. & pallio Eliæ, se domine perspicis : fed aquæ pessimæ funt, & tera in Pfal. Eliæ ?.....:

quod ceciderat ei, per- ra sterilis.
37. t. I.

cussit
aquas ,

& non funt 20. At ille ait : Afferte mihi vas novum, & mit. 833.4. divisæ : & dixit : Ubi eft Deus Eliæ etiam nunc ? Per- tite in illud sal. Quod cùm attulissent,

cussitque aquas , & divisæ sunt huc atque illuc, & 21. egressus ad fontem aquarum, misit in illum transiit Eliseus.

fal, & ait : Hæc dicit Dominus : Sanavi aquas has, is. Videntes autem filii prophetarum , qui erant & non erit ultra in eis mors, neque fterilitas. in Jericho econtra, dixerunt : Requievit fpiritus Eliæ 22. Sanatæ sunt ergo aquæ usque in diem hanc, super Eliseum. Et venientes in occursum ejus, ado- juxta verbum Elisei , quod locutus est. raverunt eum proni in terram ,

23. Afcendit autem inde in Bethel : cùmque af16. dixeruntque illi : Ecce, cum servis tuis sunt cenderet per viam , pueri parvi egressi sunt de ciquinquaginta viri fortes, qui poffunt ire , & quære- vitate , & illudebant ei, dicentes : Ascende calve, re dominum tuum, ne fortè tulerit eum Spiritus Do- ascende calve. mini, & projecerit eum in unum montium , aut in 24. Qui cùm refpexisset , vidit eos , & maledixit unam vallium. Qui ait : Nolite mittere.

eis in nomine Domini : egreflique funt duo ursi de fal17. Coegeruntque eum , donec acquiefceret , & tu & laceraverunt ex eis quadraginta duos paso diceret : Mittite. Et miserunt quinquaginta viros : qui ros. cùm quælislent tribus diebus , non invenerunt.

25. Abiit autem inde in montem Carmeli, & in18. Et reverfi funt ad eum : at ille habitabat in de reverfus eft in Samariam.

NOTÆ AD VERSION E M ANTÍ QUAM. durõ, currus Ifraël, eg eques ejus. Ambr. I. de Nab. c. de promisf. ap. Prosp. p. 157. a. Pator mi Elias, pater 15.10. 1. 584. d. hæc hab. Cùm reciperetur Elins, & cur mi , auriga Ifraël. Tu quas ad celum ferretur , clamavit ad eum Elifæus : Pa Ť. 14. Gr. delet eft. Vide Nobil. Not. k. 1. & Auct. ter, pater , agitator Ifraël, Seques ipfius : fimiliter I. de 1. de promill. col. 158. c. Isaac c. 8. 378. d. Pater , pater , agitator Ifrael. Auct. l.

[ocr errors]

"J

ta ,

CAPUT ΙΙ Ι.
VULGATA

N O V A.
Oram verò filius Achab regnavit fuper Israël

nus Moab.
in Samaria anno decimo octavo Josaphat re 14. Dixitque ad eum Eliseus : Vivit Dominus exer-
gis Judæ. Regnavitque duodecim annis.

cituum, in cujus conspectu fto, quòd fi non vulcum 2. Et fecit malum coram Domino , sed non ficut Josaphat regis Judæ erubescerem, non attendiffern pater suus & mater : talit enim ftatuas Baal, quas fe- quidem te, nec refpexiffem. cerat pater ejus.

15. Nunc autem adducite mihi psaltem. Cùmque 3. Veruntamen in peccatis Jeroboam filii Nabach, caneret psaltes , facta est super eum manus Domini , qui peccare fecit Israël , adhæsit , nec receflit ab eis. & ait :

4. Porro Mesa rex Moab, nutriebat pecora mul 16. Hæc dicit Dominus : Facite alveum torrentis

& folvebat regi Israël centum millia agnorum, & hujus fossas & fosfas. centum millia arietum, cum velleribus suis.

17. Hæc enim dicit Dominus : Non videbitis ven5. Cùmque mortuus fuisset Achab, prævaricatus tum, neque pluviam : & alveus ifte replebitur aquis, eft fædus , quod habebat cum rege Ifraël.

& bibetis vos , & familiæ veftræ, & jumenta vestra. 6. Egressus est igitur rex Joram in die illa de Sa 18. Parumque est hoc in conspectu Domini : inmaria , & recensuit universum Ifraël.

super tradet etiam Moab in manus vestras. 7. Mifitque ad Jofaphat regem Juda , dicens : Rex 19. Et percutietis omnem civitatem munitam, & Moab recellit à me, veni mecum contra eum ad præ omnem urbem electam , & universum lignum fructilium. Qui refpondit : Ascendam : qui meus est, tuus ferum succidetis, cunctosque fontes aquarum obturaest : populus meus , populus tuus:& equi mei, equi tui. bitis, & omnem agrum egregium operietis lapidi

8. Dixitque : Per quam viam ascendemus ? At il- bus. le respondit : Per desertum Idumæx.

20. Factum est igitur manè, quando facrificium 9. Perrexerunt igitur rex Ifraël, & rex Juda , & offerri solet,

offerri solet, & ecce, aquæ veniebant per viam Edom, rex Edom , & circuierunt per viam feptem dierum, & repleta eft terra aquis. nec erat aqua exercitui, & jumentis quæ sequeban 21. Universi autem Moabitæ audientes, quod al

cendiflent

reges ut pugnarent adversùm eos, convo10. Dixitque rex Ifraël : Heu heu heu, congregavit caverunt omnes qui accin&i erant balteo desuper, & nos Dominus tres reges, ut traderet in manus Moab. fteterunt in terminis.

11. Et ait Josaphat : Estne hic propheta Domini, 22. Primoque manè furgentes, & orto jam sole ut deprecemur Dominum per eum ? Et respondit unus ex adverso aquarum , viderunt Moabitæ econtra de servis regis Ifraël : Est hîc Eliseus filius Saphat, aquas rubras quasi fanguinem , qui fundebat aquam super manus Eliæ.

23. dixeruntque : Sangüis gladii est: pugnaverunt 12. Et ait Josaphat: Eft apud eum sermo Domi- reges contra fe, & cæsi sunt mutud : nunc perge ad ni. Descenditque ad eum rex Ifraël, & Josaphat rex prædam Moab. Juda, & rex Edom.

24. Perrexeruntque in caftra Ifraèl : porro consur13. Dixit autem Eliseus ad regem Ifraël : Quid gens Ifraël, percussit Moab : at illi fugerunt coram mihi & tibi est ? vade ad prophetas patris tui, & eis. Venerunt igitur qui vicerant & percuflerunt matris tuæ. Et ait illi rex Ifraël : Quare congrega- Moab, vit Dominus tres reges bos, ut traderet cos in ma as, & civitates deltruxerunt : & omnem agrum

[ocr errors]

tur eos.

[ocr errors]

VULGATA NOVA! optimum, mittentes finguli lapides , repleverunt : & tes gladium , ut irrumperent ad regemi Edom: 8 universos fontes aquarum obturaverunt : & omnia li

non potuerunt. gna fructifera succiderunt, ita ut muri tantùm fiti 27. Arripiensque filium suum primogenitum , qui les remanerent : & circumdata est civitas à fundibu- regnaturus erat pro eo , obtulit holocaustum super Amos. 2:

2. lariis, & magna ex parte percussa.

murum : & facta est indignatio magna in Ifraël , ita- 1. 26. Quod cùm vidisset rex Moab, prævaluille sci- timque recesserunt ab eo , & reverti funt in terram. licet hoftes, tulit secum septingentos viros educen- suam.

C A PU T I V.

[ocr errors]
[ocr errors]

nem.

VULGATA NO V A.
Ulier autem quædam de uxoribus prophe- set coram eo,

tarum clamabat ad Eliseum, dicens : Ser 13. dixit ad puerum suum : Loquere ad eam : Ece vus tuus vir meus mortuus est, & tu nofti quia fer ce , fedule in omnibus ministrasti nobis , quid vis vus tuus fuit timens Dominum : & ecce creditor ve ut faciam tibi ? nunquid habes negotium , & vis ut lonit ut tollat duos filios meos ad serviendum sibi.

quar regi , sive principi militiæ ? Quæ respondit : 2. Cui dixit Eliseus : Quid vis ut faciam tibi ? Dic In medio populi mei habito. mihi , quid habes in domo tua? At illa respondit : 14. Et ait : Quid ergo vult ut faciam ei? DixitNon habeo ancilla tua quidquam in domo mea , ni que Giezi : Ne quæras : filium enim non habet, & fi parum olei , quo ungar.

vir ejus senex eft. 3. Cui ait : Vade , pete mutuò ab omnibus vici IS. Præcepit itaque ut vocaret eam : quæ cùm nis tuis vasa vacua non pauca.

vocata fuisset , & ftecisset ante oftium , 4. Et ingredere, & claude oftium tuum , cùm in 16. dixit ad eam : In tempore isto , & in hac trinsecus fueris tu , & filii tui : & mitte inde in om eadem hora , fi vita comes fuerit , habebis in utero nia vasa hæc: & cùm plena fuerint, tolles. filium. At illa refpondit : Noli quæso domine mi,

s. Ivit itaque mulier , & clausit oftium super se, vir Dei, noli mentiri ancillæ tuæ. & super filios suos : illi offerebant vasa, & illa in 17. Et concepit mulier , & peperit filium , in temfundebat.

pore , & in hora eadem, qua dixerat Eliseus. 6. Cumque plena fuissent vasa , dixit ad filium 18. Crevit autem puer. Et cùm efet quædam dies, saum : Affer mihi adhuc vas. Et ille respondit : Non & egressus iffet ad patrem suum, ad messores, habeo. Stetitque oleum.

19. ait patri fuo : Caput meum doleo, caput 7. Venit autem illa , & indicavit homini Dei. Et meum doleo. At ille dixit puero : Tolle, & duc eum ille : Vade, inquit , vende oleum , & redde credito- ad matrem suam. ri tuo : tu autem, & filii tui vivite de reliquo. 20. Qui cùm tulisset , & duxifset eum ad ma8. Facta eft autem quæ

8..... 25. Vide Not.

trem suam, posuit eum illa super genua sua usque dam dies, & transibat Eli

ad meridiem, & mortuus est.
seus
per

Sunam : erat autem ibi mulier magna , quæ 21. Afcendit autem, & collocavit eum super lectenuit eum ut comederet panem : cùmque frequenter tulum hominis Dei, & clausit oftium : & egreffa , inde tranfiret, divertebat ad eam ut comederet pa 22. vocavit virum suum, & ait : Mitte mecum,

obfecro , unum de pueris, & afinam , ut excurram 9. Quæ dixit ad virum suum : Animadverto quòd usque ad hominem Dei, & revertar. vir Dei sanctus est iste , qui transit per nos frequen 23. Qui ait illi : Quam ob causam vadis ad ter.

eum ? hodie non sunt Calendæ, neque Sabbatum. 10. Faciamus ergo ei conaculum parvum , & po Quæ respondit: Vadam. namus ei in eo lectulum , & menfam , & fellam , & 24. Stravitque asinam, & præcepit puero : Mi. candelabrum , ut cùm venerit ad nos, maneat ibi. na , & propera, ne mihi moram facias in eundo : &

11. Facta est ergo dies quædam , & veniens di- hoc age quod præcipio tibi. vertit in conaculum , & requievit ibi.

25. Profecta est igitur , & venit ad virum Dei in 12. Dixitque ad Giezi puerum suum : Voca Suna montem Carmeli: cùmque vidisset eam vir Dei econmitidem iftam. Qui cùm vocaflet eam, & illa ftetif tra, ait ad Giezi puerum suum : Ecce Sunamitis illa, VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA, Tertul.1.4. adv. 26..... Pax viro tuo , pax filio tuo ?....

26. Vade ergo in occursum ejus, & dic ei: Marc. 718.b.

Rectène agitur circa te, & circa virum tuum

& circa filium tuum ? Quæ refpondit : Rectė. Hieron.ep.ad Da 27..... Dimitte eam: quia anima ejus in amari 27. Cùmque venisset ad virum Dei in montem, mal.9.3.568... tudine eft , & Dominus abfcondit à me, & non apprehendit pedes ejus : & accessit Giezi ut amonunciavit mihi.

veret eam. Et ait homo Dei : Dimitte illam : ani. ma eniin ejus in amaritudine eft, & Dominus celavit à me , & non indicavit mihi.

28. Quæ dixit illi : Nunquid petivi filium à domino meo? nunquid non dixi tibi : Ne illudas

me ? Tertul.1.4. adv. 29.... Accinge lumbos tuos, & sume bacillum 29. Et ille ait ad Giezi: Accinge lumbos tuos, Marc.718.a.

No'TÆ AD VERSION EM ANTIQUA M. **.8..... 25. Vide sis Auct. l. de promiss. ap. Prosp. Idem Hieron. in Isai. 7. to. 3. 71. a. legit : Dimitte eam: p. 157. e. seq.

quia in dolore eft, 5 Dominus abfcondit à me ; cum addic : 7.26. Græcè, vi sipúru tố saif apico ; pax puerulo ? loco Pro eo quod in Latino dicitur abscondit à me, in Hebræo pax filio tuo?

fcriptum est Eelim memmanni. Ap. Ambrof. in Pf. 118. ř.27. Vix mel. è Græco, nisi quod pro in amaritu col. 1119. d. sic : celavit me Dominus. dine eft, habetur xatád uvos autô, in Compl. deeft autñ. 7.29. Græcè, senfus idem, verba antem paulum dis

[ocr errors]

VULGATA NOVA.

VÉRSIO ANTIQUA.
☆ tolle baculum meum in manu tua , & vade. meum in manum, & vade: Quemcunque con. Tertul, ubi fupi
Si occurrerit tibi homo, non falutes eum : & fi veneris in via , ne benedixeris eum : & qui te bea
falutaverit te quispiam, non respondeas illi : & nedixerit, ne responderis ei.....
pones baculum meum super faciem pueri,

VULGATA, NOVA.
30. Porro mater pueri ait : Vivit Dominus , & ravit super terram : tulitque filium suum , & egreffa
rivit anima tua, non dimittam te. Surrexit ergo, & eft,
fecutus eft eam.

38. & Eliseus reversus est in Galgala. Erat au-
31. Giezi autem præcellerat ante eos, & posuerat tem fames in terra , & filii prophetarum habitabant
baculum super faciem pueri , & non erat vox , neque coram eo : dixitque uni de pueris fuis : Pone ollam
fenfus : reverfusque eft in occursum ejus, & nunciavit grandem , & coque pulmentum filiis prophetarum.
ei', dicens : Non furrexit puer.

39. Et egreffus eft unus

39..... 42, Vide Not.
32. Ingreffus eft ergo Eliseus domum, & ecce in agrum ut colligeret her-
puer mortuus jacebat in lectulo ejus :

bas agrestes : invenitque quasi vitem silvestrem, & col-
33. ingreffusque clau 33..... 34. Vide Not. legit ex ea colocynthidas agri, & implevit pallium
lit oftium fuper fe, & fu-

fuum, & reversus concidit in ollam, pulmenti: nesa
per puerum : & oravit ad Dominum.

ciebat enim quid esset.
34. Et ascendit, & incubuit fuper puerum : po 40. Infuderunt ergo fociis , ut comederent : cùm
fuitque os fuum fuper os ejus, & oculos fuos fuper que guftassent de co&tione , clamayerunt , dicentes :
oculos ejus, & manus suas super manus ejus : & in Mors in olla , vir Dei. Et non potuerunt comedere.
çurvavit se super eum , & calefa&ta eft caro pueri. 41. At ille , Afferte , inquit, farinam. Cùmque

35. At ille reversus , deambulavit in domo, fe- talissent, misit in ollam, & ait : Infunde turbæ , ut
mel huc atque illuc : & ascendit, & incubuit super comedant. Et non fuit ampliùs quidquam amaritudi-
eum : & ofcitavit puer fepties, aperuitque oculos. nis in olla.

36. At ille vocavit Giezi, & dixit ei : Voca Su 42. Vir autem quidam venit de Baalfalifa defe-
namitidem hanc. Quæ vocata , ingressa est ad eum. rens viro Dei panes primitiarum , viginti panes hor-
Qui ait : Tolle filium tuum.

deaceos, & frumentum novum in pera fua. At ille
37. Venit illa, & corruit ad pedes ejus , & ado dixit : Da populo, ut comedat.
VULGATA NOVA.

VERSIO ANTIQUA.
43. Responditque ei minister ejus : Quantum 43. Et dixit minister : Quid dabo hoc in confs Ambr. Hexa. 1.60
eft hoc, ut apponam centum viris ? Rursum ille pectu centum virorum ? Et refpondit : Da, & 1. 1. 115.doc
ait : Da populo, ut comedat : hæc enim dicit Do- manducent : quoniam hæc dicit Dominus : Man-
minus : Comedent, & fupererit.

ducabunt, & relinquent.
44. Pofuit itaque coram eis : qui comederunt,
& fuperfuit juxta verbum Domini,

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM.
inilia , nempe , ta ospur CV, lumbum tuum , loco lumbos nilia membra contraxit, parvum fe parvo coaptavit , &c.
tuos , & TW Bax?uplar, baculum, loco bacillum ; item i **: 33.34. Huc recurrunt quæ narrat Ambrof. ep. 81.n.
Tạ Xezpi Co, in manu tua , loco in manum ; in Mr. tamen 7. to. 2. 1099. a. dicens : Frigidus erni pusr , calefecie éum
Alex, deest cx : exinde pro conveneris , fic , süpns, invene- Elifæus Spiritu suo, dedit ei vita calorem , condormivit eia
ris, absque seq. in vir; & pro ne benedixeris, xx sửacyú- Gr. Kai dierazeyler éx' autor, desdepuárly Hi Caps Target
GEIS, non benedices; subinde loco qui, ponitur far, f , & ad aps. Vide Aug. fup. Not. 29.
ad benedixerit, additur drúp, vir, pro quo in ed. Compl. **.39... 42. Eo pariter spectant quæ dicit Ambros,
tis, quis ; demum loco ne refponderis, fic, yx atxoeiron, 1. 6. Hexa, cap. 2. to. 1. usib. d. Nec Elifæum amici,
non refpondebis ; sola edit. Compl. habet , po dronebis. quafi malum convivim agreftia apponentem olera', refutarunt,
Auct. I. de xLll. mans. ap. Ambr. p. 4. d. non malè : Aca Et poft pauca : Elisaus non confideravit quasos panes bo-
cinge lumbos tuos , 8 tolle baculum meum in manu tua

haberet , dividere omnibus voluit, & fuffi-
& vade. Et si inveneris aliquem , non benedicas ei : & fi cere omnibus judicavit. Itaque 'decem panes hordeaceos divi-
benedixerit tibi quifpiam, non refpondeas ei. Nota pro va dere in pleben julet miniftro, &c. Gr. pro decem, haber,
de , scribi ceweg, in edir. Compl. opeus. Aug. ferm. 26. dincou épixs xectives, viginti panes hordeaceos.
n. II, c. 10. 140. g. ait : Arrende Elifæum : mortuus erat *.43. Similiter in Græco , nisi quod additur autá,
filius hofpitæ ipfius..... Nunciatum eft fancto prophete.... ad vocem minifter; item habetur obcdederim , vel dem,
misit per fervum baculum fuum , & ait illi : Vade, vade , pro dabo, & site , dixit , pro refpondit; tum verbo da,
pone fuper puerum mortuum. Perrexit ille..... posuit bacu additur hoc, tớ racó, populo.
lum supra mortuum : non furrexit..... Venit ipse..... juve-

[merged small][ocr errors]

beret ; fed quos

[ocr errors]

N militiæ regis sy

CAPUT V.

VULGATA N O V A.

1... & feqq. Vide Not. noratus : per illum enim dedit Dominus falutem Syo militiæ Sy

riæ : erat autem vir fortis & dives , sed leprosus.
riæ , erat vir magnus apud dominum suum , & ho 2. Porro de Syria egresi fuerant latrunculi,

&
NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUA M.
¥. 1. & feqq. Hanc Naaman historiam persequitur Am mundet leprosum? mitte illum ad me. 9. Misit illum ; co
brof. l. 1. de sacram.c. 5.to. 2. 352. c. sed strictim & com 10. cui advenienti ait propheta : Vade in Jordanem, ca

prellius , ita scilicet: V.1.« Naaman leprosus erat :3. puella merge, & fanaberis, 11. llle cæpit cogitare secum , & c
» quædam ait uxori illius : Dominus meus si vult mundari, dicere: Hoc est totum ? Veni de Syria in terram Judæam, «c
» vadat in terram Ifraël, & ibi invenier eum, qui poffit & dicitur mihi : Vade , & descende in Jordanem, merge, «c
d) ei lepram collere. Dixit illa dominæ suæ, uxor marito , & fanaberis ; 12. quafi flumina meliora non fint in patria e
» 4. Naaman regi Syrix, s. qui eum quali acceptissimum mea. 13. Dixerunt ergo ei servi : Domine , quare non co
» fibi, mifit ad regem Israël. 7. Audivit rex Israël quod mis facis verbum prophetæ ? magis fac, & experire. 14. Tunc us
» sus esfet ad eum cujus lepram mundaret, & fcidit vel ille ivit in Jordanem, merlic, & surrexit sanus. »
» tem suam, 8. Tunc Elifæus prophera mandat ei : Quid Eadem iterum narrat Ambr. sed diffimilibus verbis, 1. de
a eft quod fcidisti vestem, quali non fit Deus potens qui myst.c. 3. 328. f. y. Ke Naaman Syrus erat , inquit, &
Tom. I.

Gggg

P.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

VULGATA NOV A. captivam duxerant de terra Israël puellam parvu menta fua , & ait : Nunquid Deus ego fum , ut oca lam, quæ erat in obsequio uxoris Naaman,

cidere poffim , & vivificare, quia iste misit ad me, 3. quæ ait ad dominam fuam : Utinam fuisset do- ut curem hominem à lepra sua ? animadvertite , & minus meus ad prophetam , qui est in Samaria : pro- videte quod occasiones quærat adversùm' me. fecto curasset eum à lepra, quam habet.

8. Quod cùm audiffet Eliseus vir Dei , fcidiffe vi4. Ingressus eft itaque Naaman ad dominum suum, delicet regem Israël vestimenta lụa , misit ad eum, & nunciavit ei, dicens : Sic & sic locuta eft puella dicens : Quare scidisti vestimenta tua ? veniat ad me, de terra Israël.

& sciat effe prophetam in Ifraël. 5. Dixitque ei rex Syriæ : Vade, & mittam litte 9. Venit ergo Naaman cum cquis & curribus, tas ad regem Ifraël. Qui cùm profectus esset , & tu & ftetit ad oftium domus Elisei : liffet fecum decem talenta argenti , & sex millia au 10. misitque ad eum Eliseus nuncium , dicens : reos , & decem mutatoria vestimentorum

Vade , & lavare septies in Jordane , & recipiet sas 6. detulit litteras ad regem Israël , in hæc verba; nitatem caro tua , atque mundaberis. Cùm acceperis epistolam hanc, scito quòd miferim 1. Iratus Naaman recedebat , dicens : Putabam ad te Naaman fervum meum , ut cures eum à lepra quod egrederetur ad me, & ftans invocaret nomen lua.

Domini Dei fui , & tangeret mana sua locum le, 7. Cùmque legillet rex Ifraèl litteras , scidic vesti- præ , & curaret me. VERSTO ANTIQUA.

VULGATA NOVA Ambr.1.4. in Luc. 12. Nonne boni Abana & Pharphar, fluvii 12. Nunquid non meliores funt Abana & *. 1.1348.4. Damasci, præ Jordane.....

Pharphar, Aluvii Damasci, omnibus aquis Ifraël, ut laver in eis, & munder ? Cùm ergo vertif

ser fe, & abiret indignans ,

VULGATA NOVA. 13. accesserunt ad eum fervi sui, & locuti sunt Dominus fervo tuo pro hac re. ei : Pater , & fi rem grandem dixisset tibi propheta , 19. Qui dixit ei : Vade in pace. Abiit ergo ab certè facere debueras : quanto magis quia nunc dixit

eo electo terræ tempore. tibi : Lavare , & mundaberis?

20. Dixitque Giezi puer viri Dei: Pepercit dominus 14. Descendit , & lavit in Jordane fepties juxta meus Naaman Syro isti, ut non acciperet ab eo quæ sermonem viri Dei, & restituta eft caro ejus , ficut attulit : vivit Dominus, quia curram poft eum, & accaro pueri parvuli, & mundatus eft,

cipiam ab eo aliquid. is. Reversufque ad virum Dei cum universo co 21. Et secutus est Giezi post tergum Naaman : mitatu suo, venit , & ftetit coram eo , & ait : Ve quem cùm vidiffet ille currentem ad le, deliliit de rè scio quod non fit alius Deus in universa terra, ni curru in occursum ejus , & ait : Rectène sunt omnia? fi tantùm in Israël. Obfecro itaque ut accipias be 22. Et ille ait : Rectè : dominus meus misit me nedictionem à fervo tuo.

ad te, dicens : Modò venerunt ad me duo adolef16. At ille respondit: Vivit Dominus , ante quem centes de monte Ephraim , ex filiis prophetarum : fto , quia non accipiam. Cùmque vim faceret , peni- da eis talentum argenti , & vestes mutatorias duplicus non acquievit.

17. Dixitque Naaman : Ut vis : fed , obfecro, 2 3. Dixitque Naaman : Melius est ut accipias duo concede mihi servo tuo, ut tollam onus duorum bur- talenta. Et coegit eum , ligavitque duo talenta argendonum de terra : non enim faciet ultra fervus tous ti in duobus faccis , & duplicia vestimenta , & impoholocaustum aut vi&timam diis alienis , nifi Domi- fuit duobus pueris suis , qui & portaverunt coram eo,

24. Cùmque venisset jam vesperi, tulit de manu 18. Hoc autem solum est , de quo depreceris Do- eorum , & repofuit in domo, dimisitque viros , & minum pro fervo tuo, quando ingredietur dominus abierunt: meus templum Remmon , ut adoret , & illo inniten 25. ipse autem ingressus, ftetit coram domino fuo. te super manum meam, si adoravero in templo Rem- Et dixit Eliseus : Unde vepis Giezi ? Qui refpondit : mon, adorante eo in eodem loco, ut ignoscat mihi Non ivit servus tuus quòquam.

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM. os lepram habebat , nec ab ullo mundari poterat. 3. Tunc quod etiam Vulgata non indicat. De his etiam multa rca » ait puella ex captivis , quoniam esser prophera in Ifraël , fere anon. Auctor ser. 43. de Naaman Syro , append. » qui posser eum à lepræ contagione mundare. 5. Sumpto Aug. to. 3. col. 84. b. c. d. quæ facro contextui inferere » auro & argento, perrexit ad regem Israel. 7. Qui co non lubuit , tum quòd vix ulla auctoritate polleant , cum » gnitâ adventus ejus causâ , fcidic vestimenta fua , dicens maximè quòd in hujusmodi sermonibus , ut fæpe monui, » quòd tentaretur magis, cùm de fe ea quæ non essent po- sensui magis ftudeacur Scripturæ , quàm verbis. Én illa pro»» testatis regiæ , poscerentur. 8. Elifæus autem regi intima- ur func: . s.« Rex ad regem litteras mirtit. 6. Mili, o » vit , ut ad se dirigeret Syrum , quo cognoscerer quòd inquit , ad te Naaman servum meum ut cures eum à i » esfer Deus in Israël. 9. Et cùm venisser, 10. mandavit lepra ipfius. 7. Has litteras cùm rex..... legisser, scidit « » ei, ut septies mergeretur in Jordane fluvio. 12. Tunc vestimenta súa , dicens : Videre , inquit, videre, quo- « » ille secum tractare cæpit , quòd meliores aquas haberec niam malitiam iste conquirit ; mifit enim ad me homi» patriæ suæ , in quibus se sæpe merlisset , & nunquam à nem , ut curem eum ä lepra ipfius. Nunquid Deus sum « » lepra eller ablurus ; eóque revocatus non obediebat man ego , ur mortificare, aut vivificare poffim..... 8. Tunc » datis prophetæ. 13. 14. Sed & admonitu & persuasioni. ad Elisæum cùm regis commotio pervenisset : Mitte, in- « ») bus servulorum , adquievit , ac merlit, mundatusque illico. quit, ad me, mitte Naaman Syrum , ur sciat quia est «

Nota hoc apud Ambrosium minùs accuratum videri quod Deus in Israël. 9. Adducitur itaque ad oftium hominis « ait ad . 12. Naaman secum tractare cæpisse , quòd melio Dei Naaman Syrus cum quadrigis , & equitibus , & pores aquas haberet patria fuæ, in quibus fe fæpe merjasset , 88 tentatu magnifico. 10. Ad quem exivic homo Dei, dinis nunquam à lepra esser ablutus. Imo contrarium inlinuat cens : Vade, & baprizare in Jordane repries , & mundaGracum his verbis : Ουχί αγαθος 'Αβανα και Φαρφαο , αο beris. 11. Quo audico Naaman, commorus proripuit se, Jauoi Aanacxê, utep maria vd 27a 'loegúa ; xxi so dicens : Ego dicebam quoniam exier ad me homo Dei , " pelbeis nó cours cv outois, de xoBepo Shoouur; in editr. Ald. & & imponer super me manum fuam , & invocabit Domi- « Compl. valp 'lopfávur, ne advice ta 05 a7. Nonne bonus

num Deum suum , & curabit me à lepra mea : 12. fi enim ( Abana es Pharphar, fluvii Damasci, super ( Jordanem 6 ) aquis me mundari oportet , nonne meliores sunt aquæ « omnes aquas Ifrael? nonne vadens lavabor in eis, o muna

penes nos ? 13. Tunc dixit ad eum quidam ex suis : Nun-« Labor? Ergo in ipfis non jam fæpe se Naaman merserat, quid difficile verbum eft, quod locutus est propheta ad

ces.

no,

« ZurückWeiter »