Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

millia. Quidam boni libri babent neutrum reversa , pro maf- conjunétionem &. culino reverli : porro de praferendum eft ipfi ex.

Cap. XIV. X. 3. Et in omni populo meo. Non eft fub*. 5. Qui linguâ lambuerint aquas. Non addas qui ma- ftituendum pronomen fecundi persona tuo , pro prima meo. nu & lingua.

9.6. Quafi hædum in frusta discerpens. Lege discer.23. Fugientes usque ad Bethsecca. Non mutes Bech pens, non decerpens aut decerperet. feita in Bethseca , id eft , duplex t in C.

W.9: Quòd mel de corpore leonis assumpserat. Hoc Ibidem. Persequebantur Madian. Sequitur in quibufdam verfu Interpres vertit corpore , non ore : verfu proximè pracelibris , 'Er dedit Dominus victoriam populo Israël in die illa , denti ore, non corpore. fed redundat.

CAP. XV. 7.9. Ubi eorum effusus est exercitus. Alii * Cap. VIII. $.7. Cùm ergo tradiderit Dominus Zebee pro compofito effusus , fcribunt fimplex fusus. & Salmana in manus meas. Sequitur in multis libris, & ť. 14. Et ficut folent ad odorem ignis lina consumi. cùm reversus fuero victor in pace ; fed, non eft bujus loci, Legendum potiùs eft odorem, quod eft , odorante igne, quàm at versus noni subsequentis.

ardorem , quod est, ardente seu comburente igne. Porro li. 9. Dixit itaque & eis. Non omittas & pro etiam po- gna fcriptum ab aliis pro lina , nullius est autoritatis : non Jitum.

enim ita facilè ligna ab igne consumuntur, ut Rupea lina. ř. 10. Bellatorum educentium gladium. Non interponas. CAP. XVI. ¥. 9. Qui rupic vincula , quo modo li ruma & conjunctionem.

pat quis filum de stupä torrum putamine , cùm odorem CAP. IX. ^.4. Dederuntque illi feptuaginta pondo ar ignis acceperit. Pro genitivo ftupæ , alii fcribunt ablatia genti, Scribendum est pondo indeclinabile , non pondera. vum stupa , 85 pro putamine , quod eft cortice, legunt

#.7. Audite me viri Sichem , ira audiat vos Deus. sputamine, acceptum pro sputo , quafi dicatur , filum spuro. Non eft nddenda vocula ut : ita ut audiat.

adhibito de supa tortum. Atqui verifimilius eft, Interpretem V. 20. Egrediatur ignis ex eo. Non eft auferendum ex dicere voluiffe , filum de vili ftupa, (eft enim stupa quas

putamen , cortex & reticulum lini) nam Hebraicè non aliud . 39. Spectante Sichimorum populo. Pro spectante, legitur , quàm filum stupæ. Jam verò odorem quod sem quod' est adfpiciente', non substituas exspectante.

quitur , nullo modo hîc cum ardorem mutándum eft , id ef, .48. Quod me videris facere, citò facire. Non eft quarta vocalis cum prima. commutandum præfens videris , cum præteritò vidistis. *.13. Cui respondit Samson : Si septem. Quidam ado

$.49. Ut fumo & igne mille homines necarentur. Non dunt inquit : si, inquit , septem : fed fuperflue. mutes nominativum homines , in genitivum hominum. Cap. XVII. Ý.9. Et utile mihi esse perspexero. Pro

CAP. X. X. 1. In Samir montis Ephraim. Neque bic perspexero , quod eft videro , non legas profpexero, id eft mutes genitivum montis , in ablativim monte.

prævidero. $. 8. In rerra Amorrhæi , qui est in Galaad. Pro qui, Cap. XVIII. ř. 6. Ite in pace. Non scribas cum , pro quod refert Amorrhaum, alii legunt quæ, quod terram. in.

CAP. XI. ¥. 1. Fuit illo tempore Jephte. Quidam ad CAP. XIX. *. 5. Gusta prius pauxillum panis. Non subdunt, Fuit itaque illo in tempore.

ftituas pusillum pro pauxillum. V.17. Dimitte me ut transeam per terram tuam. Non *.8. Oro te, inquit. Quidam fcribunt obsecro , pro eft omittendum pronomen me, nec præpofitio per.

#.24. Nonne ea quæ poffidet Chamos. Non commu 9.11. Jamque erant juxta Jebus. Non fubftituas verbum res præfens poffidet , cum præterito posledic.

compoktum aderant, pro fimplici erant. #. 39. Exinde mos increbruit in Israël. Scribendum eft CAP. XX. 7.40. Et viderent quali columnam fumi. Opincrebruit, non increvit.

tativi prasens viderent legendum est, non indicativi praCap. XII. N. S. Obsecro at me transire permittaris. teritum viderunt. Præferendum eft plurale fingulari permittas.

CAP. XXI. *. 13. Ur eos fusciperenc in pace. Non mus *. 13. Filius Illel. Alii minùs reétè , filius Elel. les mafculinum eos cum feminino eas, CAP. XIII. ¥.7. Ex utero matris fuæ. Non præponas W. 19. Et ad orientalem plagam. Alii omittunt &.

[ocr errors]
[ocr errors]

oro te.

[ocr errors]

Variæ Lectiones VULGATÆ, rurfum ab eodem FRANCISCO Luca observatæ.

JUD ICE S. Celio

AP. VI. ¥. 18. Nec recedas hinc. Manufcripta noftra CAP. XVI. ¥. 27. Spectantes ludentein Samson. Ma

re&tiùs fcribere videntur ne absque conjunétione , quam nufcripta noftra pro participio spectantes , legunt præteritum Rec includit,

imperfedum spectabant.

[ocr errors]

SUMMA CAPITA LIBRI RUTH, è Vulgatis Bibliis deprompta, deficientibus aliis quæ Versioni antiquæ

fatis respondeant. . E limelech. Beibeherapem Limelech Bethlehemita pre nimia fa- Cap. III. Ruth focrus confilio ad pedes Booz dor

mientis recumbens , accepto lato responso , multas Moab concedit ; quo unà cum filiis mortuo , hordei menfuras ad socrum defert. mi cum Ruth nuru sua in Bethlehem revertens, Cap. IV. Buoz coram senioribus civitatis accipit non vult vocari Noemi , fed Mara,

pollessionem Elimelech , '& Ruth nurum defuncti CAP. II. Ruth fpicas in agro Booz affinis colligens , in uxorem, cedente alio propinquiore juri propin

gratiam apud eum invenit, & lata vesperi ad fo quitatis; ex qua genuit Obed avum David reo crum reversa, multum frumenti & de ciborum re gis. liquiis ei affert.

Noea

[ocr errors][ocr errors][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small]

VULGATA NOVA.

VERSIO ANTIQUA.
N diebus unius judicis , I .....

Bethleem civitate Judææ Ambr. l. 3. in quando judices præerant,

abiit vir , colere in agro Luc, t. 1, 1325.6. facta eft fames in terra,

Moab cum uxore & duo.
Abiitque homo de Bethle-

bus filiis :
hem Juda, ut peregrina-
retur in regione Moabitide

cum uxore sua ac duobus
liberis :

2. ipse vocabatur Elimelech , & uxor ejus 2. Elimelech viro nomen, mulieri, Noemi....
Noemi : & duo filii , alter Mahalon , & alter
Chelion , Ephrathæi de Bethlehem Juda. In-
gressique regionem Moabitidem , morabantur ibi.

3. Et mortuus eft Elimelech maritus Noe-
mi : remanfitque ipsa cum filiis,

4. Qui acceperunt uxores Moabitidas, qua 4. Filii ejus acceperunt sibi uxores Moabiti . rum una vocabatur Orpha , altera verò Ruth. das : nomen uni Orpha , & nomen fecundæ Manseruntque ibi decem annis ,

Ruth. Et inhabitaverunt illic quasi decem annis,
1. VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Ambrof. 5. & mortui funt.....

S. & ambo mortui in terram Juda,
1. 3. in

funt, Mahalon videlicet 8. dixit ad eas : Ite in domum matris vestræ , faa
& Chelion : remanfitque mulier orbata duobus libe- ciat vobiscum Dominus misericordiam , ficut fecistis
1325. lo ris ac marito.

cum mortuis & mecum.
6. Et furrexit ut in 6..... 14. Vide Not. 9. Det vobis invenire requiem in domibus viro-
patriam pergeret , cum

rum , quos fortituræ eftis. Et osculata est eas. Quæ
utraque nuru sua , de regione Moabitide : audierat elevata voce flere coeperunt ,
enim quòd respexisset Dominus populum suum , & 10. & dicere : Tecum pergemus ad populum
dediffet eis escas.

tuum.
7. Egrefla eft itaque de loco peregrinationis fuæ , 11. Quibus illa respondit : Revertimini filiæ meæ,
cum utraque nuru : & jam in via revertendi pofita cur venitis mecum ? num ultra habeo filios in utero

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUA M.
:7.1. Hæc præmittit Ambrof. ibid. Cùm Ifraëlitas in ceperunt ; reliqua quadrant ad verbum.
diebus Judicum fuperioribus fames temporibus urgeret ; qui *.5. Itidem Græcè ; paulòque poft sequitur : Kæl xa7-
bus refpondent Greca : Και εγένετο εν τώ κρίνειν τες Κριτας, λείφθη η γυν» από το ανδρος αυτής, και απο των δύο υιών
is préve lo aseos ev za deinde, gemopeutu arup amo Bugi auths' quæ Ambr. loco cit. ita reddit : Sed dereli£ta mulier,
λεεμ Ιέδα το παροικήσαι & αγρώ Μωας, αυτός και η γυνα duobus filiis , & viro proprio destituta ; nec malè.
duré, o dúo uso d'urš quæ pofteriora vix differunt à *¥.6..... 14. His respondent qua Ambrof. addit : Coe
Latino.

gnito quod Deus viftaret Ifraël , regredi domum parans,
V.2. Gr. Kai örolla tớ crapi 'ExupénEX, nöropea cæpit suadere ut domum propriam repeterent uxores filio-
γυναικί αυτή Νωεμίν. .

rum suorum. Una conceffit ; Ruth verü cum focru manfit, #.4. Gr. initio hab. Kai indborar, loco filii ejus aca cui cum diceret forus, &c, ut inf, . 15.

2

Luc.l.1.

[ocr errors][ocr errors]

lios ,

[ocr errors]

V U IGATA NOVA, meo, ut viros ex me sperare possitis ?

nubatis. Nolite , quæso , filiæ meæ : quia vestra an12. Revertimini filiæ meæ, & abite : jam enim gustia magis me premit , & egressa est manus Domisenectute confecta sum, nec apta vinculo conjugali: ni contra me. etiam fi pofsem hac nocte concipere , & parere ti 14. Elevata igitur voce , rursum flere cæperunt:

Orpha ofculata est socrum , ac reversa est : Ruth
13. si eos exspectare velitis , donec crescant , & adhæsit socrui fuæ :
annos pubertatis impleant , ante eritis vetulæ quam
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Ambr. l. 3. in
IS..... Ecce jam consponsa tua ad populum 15. cui dixit Noemi : En reversa eft

cognaa Luc. i. 1. 1326. d. fuum regreffa eft, & ad deos suos, & tu rever ta tua ad populum fuum , & ad deos suos, vas tere pariter cum confponfa tua.

de cum ea. 16. Refpondit Ruth : Non contingat mihi 16. Quæ refpondit : Ne adverseris mihi ut dimittere te & redire ad deos meos : quia quo- relinquam te & abeam : quocunque enim perrecunque tu ieris , ibo tecum : & ubi tu habita- xeris, pergam : & ubi morata fueris, & ego veris, habitabo. Populus tuus populus meus , pariter morabor. Populus tuus populus meus & Deus tuus Deus meus.

Deus tuus Deus meus. 17. Et ubi mortua fueris , moriar: & ubi se 17. Quæ te terra morientem susceperit, in Au&. op. imp. in pulta fueris , sepeliar. Hoc faciat mihi Deus, &

sepeliar. Hoc faciat mihi Deus, & ea moriar : ibique locum accipiam sepulturæ. Matth.p. 16.6. hoc augeat, li non fola mors feparaverit inter Hæc mihi faciat Dominus, & hæc addat , fi non te & me.

sola mors me & te separaverit.

VULGATA N O V A. 18. Videns ergo Noemi, quòd obftinato animo pulchram ) sed vocate me Mara, ( id elt , amaram ) Ruth decrevisset secum pergere , adversari noluit, quia amaritudine valde replevit me Omnipotens. nec ad fuos ultra reditum persuadere :

21. Egressa fum plena, & vacuam reduxit mo 19. profeétæque funt fimul, & venerunt in Beth- Dominus. Cur ergo vocatis me Noemi, quam Dolehem. Quibus urbem ingressis, velox apud cunc minus humiliavit , & afflixit Omnipotens ? tós fama percrebruit : dicebantque mulieres : Hæc eft

22. Venit

ergo

Noemi cum Ruth Moabitide nuilla Noemi.

ru fua , de terra peregrinationis suæ : ac reversa est 10. Quibus ait : Ne vocetis me Noemi , ( id eft, in Bethlehem, quando primum hordea metebantur,

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM. 9.15. Rectė ė Græco, nisi quod loco jam, ponitur op. imp. in Marth. p. 16. c. legit : Noli obviare mibi , up verbum evéspete, regressa eft, quod legitur infra ; & pro relinquam te : quoniam ubicunque ieris , ibo ; & ubicunque

tu revertere pariter cum , habetur , é ispaoule dans le manjeris, manebo. Populus tuus populus meus eff, & Deus itiow , revertere nunc es tu poft , &6. á Mr. Oxon. abert tuus Deus meus eft.

7.17. Græc. initio hab. Kaiš far, Et ubicunque ; X. 16. Nonnulla disfimilia habentur Græcè , nempe exinde poft moriar , simpliciter rexei tapuoou.al, absque feqq. Είπε δε Ρέθ- Μη απάντησαί μοι το καταλιπείν σε, ή hoc medio , ubi fepulta fueris. Auct. op. imp. in Matth. Arospéfa ömredév C. Dixit autem Ruth: Ne occurrat mihi ut non malé : Ut ubicunque mortua fueris , moriar, , & ibi derelinquam te, aut avertar al post te : deinde fic, őt. Cu, sepeliar ; reliqua ut fup. quæ etiam ita leguntur Græcè : abfque tecum , poft ibo, pauloque poft ,θ εαν αυλιδης, Τάδε ποιήσαι μοι Κύeιος , και τάδε προθείν, ότι θάνατος an'andúoopas, ubicunque diversara fueris, diversabor. Auct. διαςελεί αναμέσον εμέ και ού.

NO V A.

CAPUT I 1.

VULGATA
Rat autem viro Elimelech consanguineus. ,ho- me patrisfamilias reperero gratiam. Cui illa respon

mo potens , & magnarum opum , nomine dit : Vade filia mea.
Booz,

3. Abiit itaque & colligebat spicas poft terga me2. Dixitque Ruth Moabitis ad socrum fuam : Si tentium. Accidit autem ut ager ille haberet dominum jubes, vadam in agrum, & colligam fpicas , quæ nomine Booz, qui erat de cognatione Elimelech. fugerint manus metentium , ubicunque clementis in VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA. Cashod. in Pf. 28. 4..... dixit que Booz juveni , qui mefforibus 4. Et ecce, ipfe veniebat de Bethlehem, di946.a.

præerat : Dominus vobiscum.' Qui responde- xitque messoribus : Dominus vobiscum. Qui refrunt ei : Benedicat tibi Dominus.

ponderunt ei : Benedicat tibi Dominus,

VULGATA
s. Dixitque Booz juveni , qui messoribus præ- loco : fed jungere puellis meis ,
erat : Cujus eft hæc puella ?

9. & ubi mesfuerint , sequere. Mandavi enim pue6. Cui refpondit : Hæc eft Moabitis , quæ venit ris meis , uc nemo moleftus fit tibi : fed etiam fi fim cum Noemi, de regione Moabitide,

tieris , vade ad sarcinulas, & bibe aquas, de qui7. & rogavit ut fpicas colligeret remanentes , se bus & pueri bibunt. quens mefforum veftigia : & de manè ufque nunc ftat 10. Quæ cadens in faciem suam & adorans fuper in agro , & ne ad momentum quidem domum rever terram , dixit ad eum : Unde mihi hoc, ut invenifa eft.

rem gratiam ante oculos tuos, & noffe me dignare-
• 8. Et ait Booz ad Ruch: Audi filia , ne vadas in ris peregrinam mulierem ?
alterum agrum ad colligendum, nec recedas ab hoc ul. Cui ille respondit : Nunciata funt mihi om-

Nota AD VERSIONEM ANTIQUAM.
7.4. Græcè, loco juveni qui messoribus praerat , simpli- qui refponderunt,
cicer habetur , tus Jepiduos , mefforibus, ut & y simon, pro

N O V A.

NOVA.

VULGATA
nia, quæ feceris socrui tuæ post mortem viri tui : agro usque ad vesperam : & quæ collegerat virgâ cæa
& quòd reliqueris parentes tuos , & terram in qua dens & excutiens, invenit hordei quasi ephi mensu-
nata es , & veneris ad populum , quem antea nel- ram, id est, tres modios.
ciebas.

18. Quos portans reversa est in civitatem , & of-
12. Reddat tibi Dominus pro opere tuo, & ple- tendit focrui fuæ : insuper protulit, & dedit ei de
nam mercedem recipias à Domino Deo Ifraël , ad reliquiis cibi sui , quo faturata fuerat.
quem venisti , & sub cujus confugisti alas.

19. Dixitque ei socrus sua : Ubi hodie collegisti,
13. Quæ ait : Inveni gratiam apud oculos tuos, & ubi fecisti opus ? fit benedictus qui misertus est tui.
domine mi, qui consolatus es me, & locutus és ad Indicavitque ei apud quem fuisset operata : & no-
cor ancillæ tuæ , quæ non sum fimilis unius puella- men dixit viri , quòd Booz vocaretur.
rüin tuarum,

20. Cui respondit Noemi : Benedictus fit à Dos
14. Dixitque ad eam Booz : Quando hora vef- mino : quoniam eandem gratiam , quam præbuerat
cendi fuerit, veni huc , & comede panem , & intin- vivis , fervavit & mortuis. Rursumque ait : Propin-
ge buccellam tuam in aceto. Sedit itaque ad messo- quus noster est homo.
rum latus, & congessit polentam fibi, comeditque 21. Et Ruth , Hoc quoque , inquit , præcepit mi-
& saturata est , & tulit reliquias.

hi, ut tandiu mefforibus ejus jungerer , donec om-
IS. Atque inde surrexit, ut fpicas ex more col- nes fegetes meterentur.
ligeret. Præcepit autem Booz pueris suis , dicens : 22. Cui dixit socrus : Melius eft, filia mea , ur
Etiamsi vobiscum metere voluerit , ne prohibeatis cum puellis ejus exeas ad metendum , ne in alieno

agro. quispiam reliftat tibi.
16. & de vestris quoque manipulis projicite de 23. Jun&ta eft itaque puellis Booz : & tandiu
industria, & remanere permittite , ut absque rubore cum eis mefluit, donec hordea & triticum in hor-
colligat , & colligentem nemo corripiat.

reis conderentur,
17.. Collegit ergo in 17.....

seqg. Vide Not.

NOTA A D VERSIONEM ANTIQUA M.
. 17. &c. His alludit Ambr. l. 3. in Luc. to. 1.1325. focrui fructus refervans , non poff juvenem abiit , fed
f. dicens : Refert autem advertere quod & in agro pleno virum perfeétum fecuta eft , &c.
mellis reperta , manipulos , ficut fcriptum eff, colligens, o

eam :

[ocr errors][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]
[merged small][ocr errors]
[ocr errors]

pono

C Α Ρ U Τ Ι Ι Ι.

VULGATA NOVA.
Oftquam autem reversa eft ad focrum fuam, , 6. Descenditque in aream, & fecit omnia quæ fi-

audivit abea : Filia mea, quæram tibi requiem, bi imperaverat focrus.
& providebo ut bene sit tibi.

7. Cùmque comedisset Booz, & bibiffet , & face
2. Booz iste , cujus puellis in agro juncta es, pro- tus effet hilarior , iffetque ad dormiendum juxta acer-
pinquus nofter eft, & hac no&e aream hordei ventilat. vum manipulorum, venit abscondite, & discooper-

3. Lavare igitur , & ungere, & induere cultiori to pallio à pedibus ejus , fe projecit.
bas vestimentis , & descende in aream : non te videat 8. Et ecce, nocte jam media expavit homo , &
homo , donec esum potumque finierit.

conturbatus eft : viditque mulierem jacentem ad pedes
, 4. Quando autem ierit ad dormiendum, nota lo- fuos,
cum in quo dormiat : veniesque & discooperies pal .: 9. & ait illi : Quæ és ? Illaque respondit : Ego
lium , quo operitur à parte pedum , & projicies te , fum Ruth ancilla tua : expande pallium tuum super
& ibi jacebis : ipfe autem dicet tibi quid agere debeas. famulam tuam , quia propinquus es.
s. Quæ respondit : Quidquid præceperis faciam.
VULGATA NOVA.

VERSIO ANTIQUA.
10. Et ille , Benedicta , inquit, es à Domi 10...... quia mulier virtutis es tu , vel quia be. Ambr. in Luc.l. 3;
no filia , & priorem mifericordiam pofteriore ne fecisti misericordiam tuam novislimam, plus- 1. 1. 1326.8
superasti : quia non es secuta juvenes , pauperes quam primam....
five divites,

VULGATA NOVA.
11. Noli ergo metuere , fed quidquid dixeris mi 15. Et rursum , Expande, inquit, pallium tuum
hi, faciam tibi. Scit enim omnis populus, qui habitat quo operiris , & tene utraque manu. Qua extenden-
intra portas urbis meæ , mulierem te effe virtutis. te, & tenente , mensus est sex modios hordei , &

12. Nec abnud me propinquum , fed eft alius me posuit super eam. Quæ portans ingressa est civitatem,
propinquior.

16. & venit ad socrum fuam. Quæ dixit ei : Quid
13. Quiesce hac no&e : & fa&to manè , si te voegisti filia ? Narravitque ei omnia , quæ sibi fecisset
luerit propinquitatis jure retinere , bene res acta eft : homo,
fin autem ille noluerit , ego te absque ulla dubita 17. Et ait : Ecce sex modios hordei dedit mihi ,
tione fuscipiam, vivit Dominus : dormi usque manè. & ait : Nolo vacuam te reverti ad socrum tuam.

14. Dormivit itaque ad pedes ejus ufque ad noc 18. Dixitque Noemi : Exspecta filia donec videa
tis abfceffum. Surrexit itaque antequam homines fe mas quem res exitum habeat : neque enim cessabit
cognoscerent mutuò, & dixit Booz : Cave ne quis homo nisi compleverit quod locutus est.
noverit quòd huc veneris.

NOTA AD VERSIONEM ANTIQUAM.
*. 10. Hic memoriter citare videtur Ambrof. vel po- orlow veantür , &c. Quia bonam fecifti misericordiam tuam
tiùs mapappáteur : fic enim habetur Græcè : "Oti vyaluvas poftremam fuper primam, non cundo pofl juvenes , &c.
το έλεός ζε το έχα7ον υπερ το πρώτον , μη σορευθύναι σε

[merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][ocr errors]
[ocr errors]

A

C Α Ρ U Τ Ι V.

V U LGATA NOVA.
Scendit ergo Booz ad portam , & fedit ibi, fin autem displicet tibi , hoc ipfum indica mihi, ut

Cùmque vidissec propinquuin præterire, de sciam quid facere debeam : nullus enim est propina
quo priùs sermo habitus est , dixit ad eum : Declina quus, excepto te , qui prior es ; & me , qui secun-
paulisper , & sede hic : vocans eum nomine luo. Qui dus fum. At ille respondit : Ego agrum emam.
divertit, & fedit.

s. Cui dixit Booz : Quando emeris agrum de ma-
2. Tollens autem Booz decem viros de senioribus nu mulieris , Ruth quoque Moabitidem , quæ uxor
civitatis, dixit ad eos : Sedete hic.

defun&ti fuit, debes accipere : ut suscites nomen pro-
3. Quibus fedentibus, locutus est ad propinquum: pinqui tui in hæreditate fua.
Partem agri fratris nostri Elimelech vendet Noemi, 6. Qui respondit : Cedo juri propinquitatis : ne.
quæ reversa est de regione Moabitide :

que enim pofteritatem familiæ meæ delere debeo : tu
4. quod audire te volui , & tibi dicere coram meo utere privilegio , quo me libenter carere pro-
cuntis fedentibus , & majoribus natu de populo meo. fiteor.
Si vis poflidere jure propinquitatis , eme, & pofside:
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Ambr. in Pf. 43.4.

7..... solvebat vir calciamentum suum , & da 7. Hic autem erat mos antiquitus in Israël Desti 1. 913. c. Tafa-bat proximo suo, dicens : Hoc erit in testimo- inter propinquos , ut fi quando alter alteri fuo 25.7. pexsixus, ut vide- nium in Ifraël.

juri cedebat, ut effet firma concessio, folvebat tur,

homo calceamentum fuum ; & dabat proximo

fuo : hoc erat teftimonium cessionis in Ifraël.
8. Et dicebat propinquus : Accipe , & adquire 8. Dixit ergo propinquo fuo Booz : Tolle
tibi tu. Et folvebat calciamentum suum..... calceamentum tuum. Quod ftatim solvit de pede

suo.

VULGATA NOV A.
9. At ille majoribus natu, & universo populo : conjugium sumpserim , ut suscitem nomen defun&ti ith
Testes vos , inquit, estis hodie, quòd poffederim om- hæreditate fua , ne vocabulum ejus de familia sua ac
nia quæ fuerunt Elimelech , & Chelion, & Maha- fratribus & populo deleatur. Vos , inquam , hujus
lon, tradente Noemi :

rei teftes eftis,
10. & Ruth Moabitidem , uxorem Mahalon, in
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA. Idem 1. 3. in Lwc. 11..... det Dominus mulierem , quæ intrat in 11. Respondit omnis populus , qui erat in 4.1. 1326.6. domum tuam, sicut Rachel, & ficut Liam, quæ porta , & majores natu : Nos testes lumus : fa

ædificaverunt domum Ifraël : & facere virtutem ciat Dominus hanc mulierem , quæ ingreditur in Ephrata , & sit nomen in Bethleem :' domum tuam , ficut Rachel & Liam , quæ ædi

ficaverunt domum Ifraël : ut sit exemplum virtutis in Ephrata , & habeat celebre nomen in

Bethlehem : 12. & fiat domus tua , sicut domus Phares, 12. fiatque domus tua , ficut domus Phares, quem peperit Thamar Judæ ; de femine tuo det quem Thamar peperit Judæ, de femine quod Gen. 3&i tibi Dominus ex hac puella.

tibi dederit Dominus ex hac puella.

29. 13: Et accepit Booz Ruth , & facta est ei in 13. Tulit itaque Booz Ruth , & accepit uxomatrimonium.....

rem : ingreffusque eft ad eam, & dedit illi Do

minus ut conciperet , & pareret filium.

VULGATA NOVA. 14. Dixeruntque mulieres ad Noemi : Benedi&us dicentes : Natus eft filius Noemi : vocaverunt now Dominus , qui non est passus ut deficeret successor men ejus Obed : hic eft pater Isai, patris David. familiæ tuæ, & vocaretur nomen ejus in Israël. 18. Hæ sunt generationes Phares : Phares genuit 1. Poi IS. Et habeas qui consoletur animam tuam , & Efron,

2.5.64 enutriat senectutem: de nuru enim tua natus est , quæ 19. Efron genuit Arám, Aram genuit Aminadab, ';

Mal. 14 te diligit : & multò tibi melior eft , quàm G septem 20. Aminadab genuit Nahaffon, Nahasson genuit

3. haberes filios.

Salmon,
16. Susceptumque Noemi puerum posuit in finu 21. Salmon genuit Booz, Booz genuit Obed,
fuo, & nutricis ac gerulæ fungebatur officio.

22. Obed genuit Ifai , Isai genuit David,
17. Vicinæ autem mulieres congratulantes ei , &

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM. 7. 7. Ita Græcè, detracto verbo dicens , cujus loco Ms. tamen Alex. ac ed. Compl. acrúcar : demum loco fit, hab. tô arxıstvori twin oyxisslør durg, Nobil. redimenti legitur isai, erit. Græco magis accedit idem Ambrof. in redemptionem fuam. Eadem memorat idem Ambros. l. 3. P1.43. col. 913. c. ubi fic: Dicebant etiam adftantes : Des in Luc. 1326. a. dicens : Mos erat , ut qui proximus erat, tibi Dominus uxorem, quæ intrat domum tuam , ficut Ray si nollet accipere in conjugium propinquam suam , calcia, chel 5 ficut Lia, quæ adificaverunt utraque domum Ifraël, mentum fuum folveret, alii cederet. Sequitur Græcè , & fecerunt virtutem in Epbrata : at l, 3. in Luc. col. 1326. Και τέτο ήν μαρτύeιον ν Ισeαήλ:

f. constanter habet facere , & , fit nomen in Bethleem : item .8. Gr. Kai siter ó d'YX SEUS TC Bock, deinde deletur post det , addit tibi , quod abeft à Græco. accipe es, sicut tu , post tibi , cujus loco ponitur , tùy árX16 W. 12. Ita in Græco, exceptis his : 'Ex of oné pratos Zelar ux, propinquitatem meam ; Nobil. constanter redemptio ελώος Κύριός (οι εκ της παιδίσκης ταύ της. De femine φuod nem : demum pro folvebar , ÚTENÚca?o, solvit, &c. ut sup. dabit Dominus ribi ex ancilla hac:al. verò loco , exstat og . 11. Eadem pene in Græco , præter feqq. nempe

ut & fcu, pro

dccer. addirur cô, ad mulierem, ut & crpórepori, ambæ , ad ædi . 13. Ad verbum è Græco , præter hoc, in matrimo fscaverunt ; fubinde pro facere , lic, stoincar, fecerunt; in nium , pro quo , sis yuraixe, in uxorem,

[ocr errors]
« ZurückWeiter »