Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Ex Ms. ubi fup. dicat & fuperexaltet eum in fæcula.

date & superexaltate eum in sæcula.
73. [75.] Benedicite montes & colles Domi- • 73. Benedicite fulgura & nubes Domino : lau-
num: umnum dicite & fuperexaltate eum in fæcula. date & superexaltate cum in fæcula.

74. [ 76.] Benedicite omnia nascentia in terra : 74. Benedicat terra Dominum : laudet & su-
umnum dicite & superexaltate eum in sæcula. perexaltet eum in sæcula.

75. [78.] Benedicite maria & Alumina Domi- . 75. Benedicite montes & colles Domino : lau, num:umnum dicite & superexaltate eum in fæcula. date & fuperexaltate eum in sæcula.

76. [ 77.] Benedicite fontes Dominum : um- 76. Benedicite universa germinantia in terra num dicite & superexaltate eum in fæcula. Domino : laudate & superexaltate eum in fæcula.

77. Benedicite fontes Domino: laudate & superexaltate eum in fæcula.

78. Benedicite maria & flumina Domino : lau

date & superexaltate eum in sæcula.
79. Benedicite cete, & omnia quæ moventur 79. Benedicite cete , & omnia quæ moven-
in aquis, Dominum : umnum dicite & superexal- tur in aquis, Domino : laudate & fuperexaltate
tate eum in fæcula.

eum in fæcula.
80. Benedicite volucres cæli Dominum : um- 80. Benedicite omnes volucres cæli Domino :
num dicite & fuperexaltate eum in sæcula. laudate & superexaltate eum in fæcula.

81. Benedicite bestiæ & jumenta Dominum : 81. Benedicite omnes bestiæ & pecora Domi-
umnum dicite & fuperexaltate eum in fæcula. no : laudate & superexaltate eum in fæcula.

82. Benedicite filii hominum Dominum : um- 82. Benedicite filü hominum Domino : launum dicite & fuperexaltate eum in fæcula. date & superexaltate eum in fæcula.

83. Benedicat Ifraël Dominum : umnum dici- 83. Benedicat Israël Dominum : laudet & su-
te & luperexaltate eum in fæcula.

perexaltet eum in fæcula.
84. Benedicite facerdotes Domini Dominum: 84. Benedicite facerdotes Domini Domino :lau-
umnum dicite & fuperexaltate eum in fæcula. date & fuperexaltate eum in fæcula.

85: Benedicite servi Domini Dominum: um- 85. Benedicite servi Domini Domino: laudate
num dicite & superexaltate eum in fæcula. & superexaltate eum in fæcula.

86. Benedicite spiritus & animæ juftorum Domi- 86. Benedicite fpiritus & animæ juftorum Donum:umnum dicite & superexaltate eum in sæcula. mino : laudate & superexaltate eum in fæcula.

87. Benedicite fancti & humiles corde Domi- 87. Benedicite fancti & humiles corde Donum:umnum dicire & superexaltate eumin sæcula. mino : laudate & fuperexaltate eum in fæcula. . · 88. Benedicite Annanías, Azarias, Misael Do- 88. Benedicite Anania, Azaria , Misael Dominum : umnum dicite & superexaltate eum in mino : laudate & superexaltate eum in fæcula. sæcula.

* - Benedicamus Patrem, & Filium, & Spiritum Ex Ms. S. Germ. Şan&um : laudem dicamus & superexaltemus eum n. 15.

in fæcula.

** Quoniam eripuit nos de inferis, & de ma- Quia eruit nos de inferno, & falvos fecit de nu forti liberavit nos, & eripuit nos de medio ar- manu mortis , & liberavit nos de medio ardendentis flammæ, & de medio ignis eripuit nos. tis flammæ , & de medio ignis eruit nos.

89. Confitemini Domino, quoniam fuavis : 89. Confitemini Domino, quoniam bonus: quoquoniam in sæculum misericordia ejus.

niam in fæculum misericordia ejus. 90. Benedicite omnes colentes Dominum

90. Benedicite omnes religiofi Domino Deo Deum deorum : hymnum dicite & confitemini, deorum : laudate & confitemini ei, quia in omquoniam in fæculum misericordia ejus.

nia fæcula misericordia ejus.

[ocr errors][ocr errors][merged small]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

Hucusque in Hebræo non habetur, & que posui

mus, de Theodotionis editione translata sunt,
NOTE' AD VERSIONEM ANTIQUAM.
9.73. [75.) Ita Psalt. Sorb. cum Mr. Vat. & Græco. eft, & Compl. In Psalt. Sorb. deest Benedicite. In Vatic.

1.74. [76.) Ml. S. Germ. 15. cum Psale. Sorb. Bene. constanter : Benedicite servi Domini Domino , &c.
dicite omnia najcentia terra Dominum , &c. Vatic. omnia 7.86. Sic est in Græco, necnon in Psalt. Sorb. & Vat.
nascensia in terra Domino: ymnum , &c. Græc. Euroveite *. 87. Ita fere Græc. cum Psalt. Sorb. Vaticanus hab.
πάντα τα φυόμενα αν τη γη τον Κύeιον υμνείτε, &ς. Benedicite humiles corde Domino , &c. August. in Joh. 13.

W.75. [78.] Sic eit in Psalt. Sorb. & Ms. Vat. Ar in col. 661. g. Benedicite fanéti s humiles corde Domino.
Gr. Ευλογείτε θάλασσα, nuum. fing. in Compl. θάλασαι. W. 88. Plalt. Sorb. Anania , Azaria , cui favet Græcum.

#. 76. [77.] Sic habet Græc. cum Plali. Sorb. & Ms. In Ms. Vatic. omnia ur in textu , excepto uno Domino.
Vatic,

* Ms. Vat. Benedicimus Patrem , & Filium , 88 S. Spiri-
7.79. Ita Græcè. Pralt. Sorb, hab. cum Mr. S. Germ. tum: ymnum dicimus fuperexaltamus eum in sacula. Psalt.
Benedicite ceti , &c. ut sup.

Sorb, Benedicimus Patrem , & Filium , cum S. Spiritu : lau7.80. Sic est in Psalt

. Sorb. & Var. In Gr. Evroysīts demus & fuperexaltemus eum in fæcula. Tora ista absunt à
πάντα τα πετεινα , &c.

Græco.
W. 81. Grec. Εύλογείτε πάντα τα θηρία και τα κτήνη τον ** Hæc omittuntur in Ms. Vatic. in Pfalt. verò Sorb.
Κύριον. ΜΓ. Αlex. & Compl. τα θηρία και πάντα τα κτή- eorum loco leguntur ista : Benedictus es in firmamento ca-
ym. Psalt. Sorb. Benedicite beftia & univerfa pecora Domi- li : 8 laudabilis, o gloriofus , fuperexaltatus in fæcula.
num,
&c.

Grace ur fupra : “Οτι εξείλε7ο ημάς εξ αδε, και εκ χειρός
ř. 82. Ita in Psalt. Sorb. & Vat. & Græco.

θανάτε έσωσεν ημάς, και ερρύσατο νμάς εκ μέσα καμίνε καιο-
Y. 83. Gr. Εύλογείτε..... υμνείτε, &c. ΜΓ. Αlex. Ευλο- μένης φλογος, και εκ μέσα πυρος ερρύσατο μας.
peTw..... unveits, &c. Sangerm. 15. Benedicat Ifraël Do- ¥.89. Itidem Græcè, nifi excipiatur vox xrusos, be-
minum : landem dicat & superexaltet eum in sacula. Vatic. nignus , loco suavis.
Benedicat Ifr. Domino : ymnum dicat & superexaltet , &c. *.90. Eadem quoque in Græco. Hieron. in comment.

. 84. Gr. delet vocem Domini ; Mr. verò Alex. & col. 1086. b. ait : Hucufque de Theodotionis editione pauca
Compl. addunt, cum Psalt. Sorb. Vaticanus de more, perftrinximus conferonis & laudum trium puerorum, qua
Domini Domino.

non habentur in Hebræo : exinde fequamur Hebraicam veri*.85. Vox Domini abelt á Græco. In Ms. verò Alex, tatem : deinde , Tunc Nabuchodonofor rex obftupuit, &c.

[ocr errors]

.

[ocr errors]
[ocr errors]

1

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

و

VULGATA NOVA.

VERSIO ANTIQUA. 91. Tunc Nabuchodonofor rex obstupuit, & 91.... Nonne tres viros misimus in fornacem Vigil. Tapf.l.cont. furrexit properè, & ait optimatibus fuis : Nonne vinctos ? Et dixerunt ei : Verè rex.

Varimad. p.737.he tres viros mifimus in medium ignis compeditos ? Qui refpondentes regi, dixerunt : Verè rex. 92. Respondit , & ait: Ecce ego video quatuor 92.

Et dixit: Ecce ego video quatuor viros so-
viros soluto; , & ambulantes in medio ignis, & lutos, & deambulantes in medio ignis, & cor-
nihil corruptionis in eis eft, & species quarti si- ruprio nulla eft in eis, & afpectus quarti similis
milis filio Dei.

eft filio Dei.
93. Tunc accessit Nabuchodonofor ad oftium
fornacis ignis ardentis , & ait : Sidrach, Misach,
& Abdenago, servi Dei excelli, egredimini, &
venite. Statimque egresi sunt Sidrach , Misach,
& Abdenago de medio ignis.

94. Et congregati satrapæ, & magistratus, & 94..... & saraballæ eorum non funt immutatæ... Aug. de Magiftro, judices , & potentes regis, contemplabantur viros

10.1.548.f. illos, quoniam nihil potestatis habuisset ignis in Luc. 12. corporibus eorum, & capillus capitis eorum non 7.65 21. eller aduftus, & sarabala eorum non fuifsent im18.

mucata, & odor ignis non tranfiffet per eos.

95. Eterumpens Nabuchodonosor, ait: Benedictus Deus eorum, Sidrach videlicet, Misach, & Abdenago, qui milit angelum suum, & eruit seryos suos , qui crediderunt in eum : & verbum regis immutaverunt , & tradiderunt corpora sua ne servirent, & ne adorarent omnem deum, excepto Deo luo.

96. A me ergo positum est hoc decretum , 96. Et ego proponam decretum omnibus tri- Aug. tra&. 11. in ut omnis populus , tribus, & lingua , quæcunqué bubus, & linguis in omni terra : Quicunque di- Job. 70. 3. p. 2. col. locuta fuerit blasphemiam contra Deum Sidrach, xerint blasphemiam in Deum Sidrac, Misac , & 382. f. 383. a. Misach , & Abdenago, dispereat, & domus ejus Abdenago , in interitum erunt,

in interitum erunt , & domus eorum
vastecur : neque enim eft alius Deus , qui poflit ita in perditionem.....
salvare.

97. Tunc rex promovit Sidrach , Misach,
& Abdenago in provincia Babylonis.

98. NABUCHODONOSOR rex, omnibus populis , gentibus , & linguis, qui habitant in universa terra, pax vobis multiplicetur.

99. Signa , & mirabilia fecit apud me Deus 99. Signa, & ostenta , quæ fecit mihi Dominus Aug. ep. 105. to. excelsus. Placuit ergo mihi prædicare

Deus excelsus, placuit mihi in conspectu meo an- 2.299.6.

nuntiare :
100. signa ejus , quia magna funt ; & mira- 100. quàm magnum, & potens sit regnum ejus,

bilia ejus, quia fortia : & regnum ejus regnum regnum sempiternum, & poteftas ejus in sæcula
Inf. 4. sempiternum, & poteftas ejus in generationem & fæculorum.
31.8 7. generationem.
14.

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM. de . seq.

*.96. Augustinus ibid. ista præmittit : Tres pueri in
$.91. Ita Græc. habet , præter ista , eis pérov igne laudaverunt Dominum : miratus eft Nabuchodonofor
Tupós , in medium ignis , loco in fornacem ; & Baoinei, rex laudantes Deum pueros , & circa eos ignem innocentem :
regi, pro ei. Apud Iren. I. s.c. 5. p. 299. a. Nonne tres 8 cùm admiratus esset..... laudibus trium puerorum commo-
viros mifimus in caminum ?

ubi vidit majestatem Dei præfentis in igne..... ait : Ex
$.92. Græc. initio haber : Kai time ó Bagineus: 'O ds ego proponam , &c. quæ fup. Græcè : Kalow extilevat to
& rw oc o reliqua quadrant. In Ms. Alex. 'Inde eyes opcô. Sópa lãs naòs, puan, ya@as de får einn, &c. Et ege
Apud Iren. 1. 5.c. 5. p. 299. a. Et ecce ego video quatuor propono decretum : Omnis populus, tribus , lingua quæcun.
deambulantes in medio ignis , & quartus fimilis eft filio Dei. que dixerit ; reliqua ut supra , præter quàm quòd, detracta
Hieron. in hunc loc. cul. 1086. d. dicit : Speciem autem conjunct. &, ante Abdenago , ita subjicitur, sis át wasser
quarti, quem fimilem dicit filio Dei , vel angelum debemus έσονται..... εις διαρπαγή: i. e. in perditionem erunt..... in
accipere , ut LXX. transtulerunt, vel certè ut plerique arbi- direptionem.
trantur , Dominum Salvatorem.

$.99. Græc. hab. psti fus , mecum, pro 1. mihi, abs-
¥. 94. Editores nostri BB. ad hunc Auguft. loc. obser- que seq. Dominus ; tollit pariter mibi , post placuit ; ad-
vant in ed. Bad. & Mss. codd. constanter fcribi per r, dit verò únir, vobis in fine, poft verbum annuntiare ; cæt.
farabara , ticut apud Tertul, de pallio, & de resur. carn. ut in Lat. supra.
Textus eriam Græcus habet té Capábadge ; sed hunc ¥. 100. Græc. fic punctat & legit : as peyana, a io-
legendi modum carpic Hieron. fup. in Dan. 3. 21. col. χυρά και βασιλεία αυτή, βασιλεία αιώνιος, και η εξεσία αντί
1084.c. legendumque dicit faraballa : Aquila & Theodo- is yerɛar yereár i. e. quàm magna , & fortia ( per re-
tio , inquit , faraballa dixerunt , & non , ut corrupte legitur, lat. ad figna ;) deinde : regnum ejus, regnum fempiternum,
Sarabara. Sola ed. Compl. habet Capábana. Vid. sup. Not. & poteftas ejus in generationem generationem.
ad y. 21. hujus cap.

[ocr errors]

:

[ocr errors]
[ocr errors]

TO

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

С А Р О Т І

I v.

V.

VULGATA NOVA. ". E cea mae :

Go Nabuchodonosor quietus eram in domo tiones meæ in strato meo, & visiones capitis mei

,
& forens in palatio meo :

conturbaverunt me.
2. fomnium vidi , quod perterruit me : & cogita- 3. Et per me propofitum eft decretum ut introdu-
Tom. II.

Rrrrr

1

[ocr errors]
[ocr errors]

narra,

:

C.

VULGATA NOVA.
cerentur in conspectu meo cun&i fapientes Babylonis , aruspices, & somnium narravi in conspectu eorum :
& ut solutionem fomnii indicarent mihi.

& folutionem ejus non indicaverunt mihi :
4. Tunc ingrediebantur arioli, magi, Chaldæi, &
VERS10 ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Vigil. Tapf. 1.cont. S... Daniel, cui nomen Baltasar secundùm no- 5. donec collega ingreffus eft in conspectu meo
Varim. p. 744. b. men Dei mei, spiritum fan&tum Dei in se ha- Daniel, cui nomen Baltaffar fecundùm nomen
bet.....

Dei mei , qui habet spiritum deorum fan&orum

in semetipso:& fomnium coram ipso locutus sum.

VULGATA NOVA.
6. Baltasar princeps ariolorum , quoniam ego scio lucres cæli : & ex ea vescebatur omnis caro.
quòd fpiritum sanctorum deorum habeas in te , & 10. Videbam in visione capitis mei super stratum
omne sacramentum non est impossibile tibi: visiones meum, & ecce vigil , & sanctus de cælo descendit.
somniorum meorum , quas vidi, & folutionem earum 11. Clamavit fortiter , & fic ait: Succidite arbo-

rem , & præcidite ramos ejus : excutite folia ejus ,
7. Vifio capitis mei in cubili meo : Videbam, & & difpergite fructus ejus : fugiant beftiæ quæ subter
ecce arbor in medio terræ, & altitudo ejus nimia. eam funt , & volucres de ramis ejus.

8. Magna arbor , & fortis : & proceritas ejus con- 12. Veruntamen germen radicum ejus in terra fi-
tingens coelum : aspectus illius erat usque ad terminos nite , & alligetur vinculo ferreo & æreo, in hierbis
univerfæ terræ.

quæ foris funt, & rore cæli tingatur, & cum feris
9. Folia ejus pulcherrima , & fructus ejus nimius : pars ejus in herba terræ.
& efca universorum in ea: subter eam habitabant ani- 13. Cor ejus ab humano commutetur, & cor feræ
malia & beftiæ , & in ramis ejus conversabantur vo- detur ei : & feptem tempora mutentur fuper eum.
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Ambrofiajl. p.99.

14.... Dei est enim regnum, & cui vult, da- 14. In sententia vigilum decretum eft , & fer-
bit illud.....

mo sanctorum , & petitio : donec cognofcant vi-
ventes, quoniam dominatur Excelsus in regno
hominum , & cuicunque voluerit , dabit illud,
& humillimum hominem constituet super eum.

1. Reg. Vigil. Taps.l.cont. 15..... omnes fapientes regni mei non potue- 15. Hoc fomnium vidi ego Nabuchodonofor 2. 8. l'arimad. P. 744.b. runt interpretationem fomnii mei declarare mi- rex : tu ergo Baltassar interpretationem narra fef- 16. 11.

hi : tu autem Daniel potes, quia fpiritus Dei tinus : quia omnes fapientes regni mei non queunt feq. sanctus in te eft,

folutionem edicere mihi : tu autem potes, quia

fpiritus deorum sanctorum in te elt.

VULGATA NOVA.
16. Tunc Daniel , cujus nomen Baltafsar , cæpit cendere de cælo, & dicere : Succidite arborem, &
intra semetipsum tacitus cogitare quasi una hora : & disipate illam, attamen germen radicum ejus in ter-
cogitationes ejus conturbabant eum. Refpondens au- ra dimittite, & vinciatur ferro & ære in herbis foris,
tem rex ait : Balcaffar, fomnium & interpretatio ejus & rore cæli confpergatur, & cum feris fit pabulum
non conturbent te. Respondit Baltaflar, & dixit : ejus, donec feptem tempora mutentur fuper eum :
Domine mi , fomnium his qui te oderunt , & inter- 21. Hæc eft interpretatio sententiæ Altislimi, quæ
pretatio ejus hoftibus tuis fit.

pervenit super dominum meum regem :
17. Arborem quam vidisti sublimem atque robus- 22. Ejicient te ab hominibus, & cum beftiis fe-
tam, cujus altitudo pertingit ad cælum , & afpectus risque erit habitatio tua , & fenum ut bos comedes, Inf.5.
illius in omnem terram :

& rore cæli infundêris : septem quoque tempora mu- 21. 18. & rami ejus pulcherrimi, & fructus ejus ni- tabuntur fuper te , donec fcias quòd dominetur Excelmius , & esca omnium in ea , subter eam habitantes fus fuper regnum hominum , & cuicunque voluerit, bestiæ agri , & in ramis ejus commorantes aves cæli; det illud.

19. Tu es rex , qui magnificatus es, & invaluisti: 23. Quòd autem præcepit ut relinqueretur germen & magnitudo tua crevit, & pervenit usque ad cælum, radicum ejus , id est arboris : regnum tuum tibi ma& poteftas tua in terminos universæ terræ.

nebit, postquam cognoveris poteftatem efle celestein. 20. Quòd autem vidit rex vigilem, & sanctum defVERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA. Cypr.l. de op.

24. Propterea rex consilium meum placeat tibi, 24. Quam ob rem rex confilium meum plaelcem. p. 238... & peccata tua eleemofynis redime, & injustitias ceat tibi, & peccata tua eleemofynis redime, & Eccli. 3.

tuas miserationibus pauperum : & erit Deus par- iniquitates tuas misericordiis pauperum : forsitan 33. cens peccatis tuis.

ignoscet delictis tuis. NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM. 7.5. Græc. i'w De Acerina, to ovopece Bascoop xata discordant, fed juxta Theodotionis editionem diferere. το όνομα τη Θεε με , δς πνευμα Θεξ αγιον ώ εαυτώ έχ{" Ν. 14. Grec..... δτι Κύeιός εςιν ο ύψισος της βασιλείας

ö i. e. donec venit Daniel, cujus nomen Baltasar fecundum tær å bpanor ng a far dón, dáse autur. i. e. quia Donomen Dei mei, qui fpiritum Dei sanctum in femetipso ba- minus eft ipfe altiffimus regni hominum ; 85 cuicunque vou bet. Hieron. vero cum Vulg. donec collega ingreffus est in luerit, dabit illud. conspeitu meo Daniel , cui nomen Baltasar secundùm nomen .15. Eadem funt in Græco , præter hæc media , š Dei mei : tum addit : Exceptis LXX. Translatoribus , qui dóvartai Cúrucima áuts durâtai kol, non poffunt conhæc omnia nefcio qua ratione præterierunt , tres reliqui col- je&turam ejus indicare mibi, loco non potuerunt interpretalegam interpretati funt. Unde judicio magistrorum Ecclefiæ tionem fomnii mei , &c. Item apud Ambros. l. 3. de Spir. Editio eorum in hoc volumine repudiata est ; & Theodotionis S. col. 673.6. tu autem Daniel potes , quia fpiritus fancvulgò legitur, qua & Hebræo, & cæteris Translatoribus tus Dei in te eft. congruit. Unde Origenes in nono Stromatum volumine af W. 24. Concinit Græc. nisi quòd præponit á, in , voserit fe , quæ fequuntur ab hoc loco in propheta Daniele , non cibus 2. eleemasynis, & miferationibus ; delerque tuas , poft juxta LXX. Interpretes , qui multùm ab Hebraica veritate injuftitissi (Ms. camen Alex. hab.cadoxicsos, cum edd. Ald.

[ocr errors]
[ocr errors]

N

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

100.

VULGATA N O V A.
25. Omnia hæc venerunt fuper Nabuchodonosor feris erit habitatio tua : fenum quasi bos comedes, &
regem.

septem tempora mutabuntur super te, donec scias quòd
26. Poft finem mensium duodecim, in aula Baby- dominetur Excelsus in regno hominum , & cuicun-
lonis deambulabat.

que voluerit, det illud. 27. Responditque rex, & ait : Nonne hæc eft Ba

30. Eadem hora fer

30... Vide Not.
bylon magna , quam ego ædificavi in domum regni, mo completus eft fuper
in robore fortitudinis meæ, & in gloria decoris mei? Nabuchodonosor, & ex hominibus abje&us est, &

28. Cùmque fermo adhuc esset in ore regis, vox fenum ut bos comedit , & rore cæli corpus ejus in-
de cælo ruit : Tibi dicitur Nabuchodonofor rex : Re. fectum est: donec capilli ejus in similitudinem aqui-
gnum tuum transibit à te,

larum crescerent, & ungues ejus quasi avium.
29. & ab hominibus ejicient te, & cum beftiis &
VULGATA NOVA,

VERSIO ANTIQUA.
31: Igitur poft finem dierum, ego Nabucho- 31...... & poteftas ejus potestas æterna, & re- Iren, 1. 4. 6. 205
donosor oculos meos ad coelum levavi, & sensus gnum ejus non interibit.

p. 256. a. meus redditus eft mihi : & Altiffimo benedixi,

& viventem in fempiternum laudavi, & glorifi-
Sup. 3. cavi : quia potestas ejus potestas sempiterna , &
regnum ejus in generationem & generationem.

VULGATA NOVA.
32. Et omnes habitatores terræ apud eum in nihi- & figura mea reversa est ad me : & optimates mei,
lum reputati sunt : juxta voluntatem enim suam facit & magistratus mei requisierunt me , & in regno
tam in virtutibus cæli quàm in habitatoribus terræ : restitutus sum: & magnificentia amplior addita eft mihi.
& non est qui refiftat manui ejus, & dicat ei : Quare 34. Nunc igitur ego Nabuchodonosor laudo, &
fecisti ?

magnifico, & glorifico regem cæli: quia omnia ope-
33. In ipso tempore

33... Vide Not.

ra ejus vera , & viæ ejus judicia, & gradientes in sensus meus reversus eft ad

superbia potest humiliare.
me, & ad honorem regni mei decoremque perveni :

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM.
& Compl. ) extremò fic : Yows és ar reaxpćQupos Tois Talan- 12. p. 170. a. Septenni Squalore exomologefin operatus eft (rex
Tópicesi Cró Osós: fortasse erit longanimis deliilis tuis Deus. Babylon.) unguium, aquilinum in morem , efferatione , &
Apud Ferrandum, paræn. ad Regin. p. 173. omnia ut in capilli incuria horrorem leoninum præferente , &c.
textu Cypr. exceptis his prioribus , Confilium meum pla- W.31. Itidem Græcè, præter hoc ult. cis yeredu YE-
cent tibi rex. Opiat. verò l. 3. cont. Donat. p. 56. a. le- rear, in generationem & generationem , loco non interibit.
git : Et tu audi rex confilium meum , & placeat tibi : pec-

Vide Tichon. reg. 1. p. 5o. f.
cala tua eleemofynis redime , & injustitias tuas in miseratio- W. 33. Eò spectant quæ, Tertul. dicit l. de pat. C. 13.
nibus pauperum ; Ms. S. Germ. hab. in miserationes : 68 p. 203.a. Sic ille rex Babylonius , offenso Domino , cùm squa-
erit Deus propitius peccati. Gaud. Brix. fer. 13. p. 965.c. lore e pædore septenni ab humana forma exfulaffet , immolatâ

og
Nunc rex confilium meum placeat tibi : iniquitates tuas elee- patientiâ corporis sui, regnum recuperavit , quod op-
mofynis redime , & peccata tua miferationibus pauperum. tabilius homini eft , fatis Deo fecit.

8.30. Huc redeunt quæ Tertullianus aic l. de pænit. c.

meo

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

:

[ocr errors]

e

1

"

B Altaflar rex fecit

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

:

CAPUT V.
VULGATA

NO V A.
1. & feqq. Vide Not. 6. Tunc facies regis commutata eft , & cogitatio-
grande

nes ejus conturbabant eum : & compages renum ejus
optimatibus suis mille : & unusquisque fecundùm fuam folvebantur, & genua ejus ad fe invicem collidebantur.

se . bibebat ætatem.

7. Exclamavit itaque rex fortiter , ut introduce2. Præcepit ergo jam temulentus, ut afferrentur

rent magos, Chaldæos , & aruspices. Et proloquens
vasa aurea & argentea, quæ afportaverat Nabucho- rex ait sapientibus Babylonis: Quicunque legerit ferip-
donosor pater ejus de templo, quod fuit in Jerusa- turam hanc, & interpretationem ejus manifeftam mihi
lem, ut biberent in eis rex, & optimates ejus , uxo- fecerit, purpura vestietur, & torquem auream habe-
resque ejus, & concubinæ.

bit in collo, & tertius in regno meo erit.
3. Tunc allata sunt vala aurea, & argentea , quæ 8. Tunc ingressi omnes sapientes regis, non potue-
asportaverat de templo , quod fuerat in Jerusalem : & runt nec scripturam legere, nec interpretationem in-
biberunt in eis rex & optimates ejus, uxores & con- dicare regi.
cubinæ illius.

9. Unde rex Baltassar satis conturbatus eft , &
4. Bibebant vinum, & laudabant deos fuos au- vultus illius immutatus eft : fed & optimates ejus tur-
reos , & argenteos, æreos , ferreos , ligneosque & babantur.
lapideos.

10. Regina autem , pro re quæ acciderat regi, &
s. In eadem hora apparuerunt digiti , quasi ma- optimatibus ejus , domum convivii ingressa eft:& pro-
nus hominis scribentis contra candelabrum in super- loquens ait : Rex in æternum vive : non te contur-
ficie parietis aulæ regiæ : & rex aspiciebat articulos bent cogitationes tuæ, neque facies tua immutetur.
manus scribentis.

NOTE AD VERSIONEM ANTIQUAM.
. 1. & feqq. Eadem narrat Auct. I. de promisl. p. 2. ftatimque in conspectu ejus exierunt articuli manûs hominis
c. 34. apud Prosp. Baltasar rex cænam faciens principibus & fcripferunt in pariete regis domûs : qua visione turbatus
fuis, vafa templi Dei, qua Nabuchodonofor pater ejus abf- rex, cum omnes quos habuit curiofos, feripturam legere ne-
tulerat , prolata , bibit in eis concubinis principibusque suis, quivissent, Daniel accitus , causà vaforum domus Dei id
laudans deos suos aureos ES argenteos , ligneos & lapideos : faftum fuiße , regem conftanter objurgat.
70ml. II.

Rrrrr ij

[ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]

:

:

[ocr errors][merged small]

:

>

VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
l'igil. Tapl.l. cont. 11. Ecce vir in regno tuo , in quo spiritus Dei II. Eft vir in regno tuo, qui fpiritum deo-
Varimad. p. 744.b. eft.

rum san&orum habet in fe : & in diebus patris
tui scientia & fapientia inventæ sunt in eo : nam
& rex Nabuchodonosor pater tuus, principem
magorum , incantatorum, Chaldæorum , & arul-

picum constituit eum, pater , inquam, tuus, ô rex:

VULGATA NOVA.
12. quia spiritus amplior, & prudentia , intelligen- res inventæ sunt in te.
tiaque & interpretatio fomniorum , & oftenfio secre- 15. Et nunc introgressi sunt in conspectu meo far
torum , ac solutio ligatorum inventæ funt in eo, hoc pientes magi, ut scripturam hanc legerent, & inter-
est in Daniele : cui rex posuit nomen Baltassar : nunc pretationem ejus indicarent mihi : & nequiverunt fen-
itaque Daniel vocetur, & interpretationem narrabit. fum hujus sermonis edicere.

1 3. Igitur introductus est Daniel coram rege. Ad 16. Porro ego audivi de te, quòd poflis obscu-
quem præfatus rex ait : Tu es Daniel de filiis cap- ra interpretari, & ligata diffolvere : fi ergo vales
tivitatis Judæ , quem adduxit pater meus rex de Judæa ? fcripturam legere , & interpretationem ejus indicare

14. Audivi de te, quoniam fpiritum deorum ha- mihi , purpura vestieris, & torquem auream circa colbeas: & scientia , intelligentiaque ac sapientia amplio- lum tuum habebis, & tertius in regno meo princeps eris. VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA. Optat. Mil. l. 3. 17..... Dona tua tecum sint, rex.....

17. Ad quæ respondens Daniel , ait coram sont. Donni.p.55.

rege : Munera tua sint tibi , & dona domus tuæ
alteri da : scripturam autem legam tibi, rex, &

interpretationem ejus ostendam tibi.

VULGATA NOVA.
18. O rex, Deus Altiffimus regnum, & magnifi- potestatem haberet Altiffimus in regno hominum : &
centiam , gloriam, & honorem dedit Nabuchodonosor quemcunque voluerit , suscitabit super illud.
patri tuo.

22. Tu quoque filius ejus Baltaflar, non humiliafti
19. Et propter magnificentiam quam dederat ei, cor tuum , cùm scires hæc omnia :
universi populi, tribus, & linguæ tremebant , & me- 23. fed adversùm Dominatorem cæli elevatus es :
tuebant eum : quos volebat , interficiebat : & quos & vasa domus ejus allata sunt coram te : & tu, &
volebat, percutiebat : & quos volebat , exaltabat : optimates tui , & uxores tuæ, & concubinæ tuæ, vi-
& quos volebat , humiliabat.

num bibistis in eis : deos quoque argenteos , & aureos ,
20. Quando autem elevatum est cor ejus , & fpi- & æreos , ferreos, ligneosque & lapideos , qui non vi-
ritus illius obfirmatus est ad superbiam , depositus est dent , neque audiunt , neque sentiunt , laudasti : por-

de solio regni sui, & gloria ejus ablata est : ro Deum, qui habet flatum tuum in manu fua , & Swap. 4. 21.

21. & à filiis hominum ejectus eft, fed & cor ejus omnes vias tuas, non glorificasti.
cum beftiis positum est, & cum onagris erat habita- 24. Idcirco ab eo missus est articulus manus , quæ
tio ejus : fenum quoque ut bos comedebat, & rore scripsit hoc, quod exaratum est.
cæli corpus ejus infectum est, donec cognosceret quòd
VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA.
Aut. 1. de promiff.
25..... MANE, THECEL, PHARES.

.

25. Hæc'est autem scriptura, quæ digefta eft: 6. 34. p. 162. I,

MANE, THE CEL, PHARES.
26........ MANE : numeravit Deus regnum 26. Et hæc eft interpretatio sermonis. Mane:
tuum, & implevit illud. .

numeravit Deus regnum tuum, & complevit illud.
27. THECEL: ponderatum est in statera , & in- 27. THE CEL : appensus es in statera, &
ventum est minus habens.

inventus es minus habens. 28. PHARES : divisum est regnum tuum, &

28. PHARES : divisum est regnum tuum , datum eft Medis & Persis,

& datum eft Medis & Perfis.

VULGATA NOVA.
29. Tunc jubente rege indutus est Daniel purpura, 30. Eadem nocte interfectus est Baltassar rex Chal-
& circumdata est torques aurea collo ejus : & præ-

dæus.
dicatum est de eo quòd haberet potestatem tertius in 31. Et Darius Medus successit in regnum annos

natus sexaginta duos.
NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUA M.
¥.11. Hieron. in comm. col. 1093. a. Præter Symma- . 25. Sic est in Græco.
chum , inquit, qui Chaldaicam veritatem secutus eft, cæteri 7.26. Eadem sunt in Græco , præter unum métpuce .
spiritum Dei interpretati sunt. In Gr. eciam Freína Ošč. menfus eft, pro numeravit,

*.17., Gr. Ta cóvatá Go Goi o'sw, wj, &c. Mr. Alex. **.27. 28. Consonat Græc. ad verbum.
für Coi is.

[ocr errors]

>

[ocr errors]
[ocr errors]

,

[ocr errors]

regno fuo.

.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

CAPUT V I.
VULGATA

NO V A.
Lacuit Dario, & conf- 1... 2. Vide Not.

2. Et super eos principes tres , ex quibus Daniel

unus erat : ut satrapæ illis redderent rationem , &
satrapas centum viginti , ut essent in toto regno suo. rex non sustineret molestiam.

NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM.
*¥. 1.2. Hieron. in hunc loc. col. 1095. a. ait : Nemo Daniel fuisse dicatur, Pro Dario LXX. Artaxerxem inter-
perturbetur quòd nunc in regno Darii , nunc in regno Cyri, pretari funt : hodie legitur Græcè, üpsoe u orier Aapeix.

« ZurückWeiter »