Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

olim juxta

IN LIBRUM PROVERBIORUM

ADMONITIO PRÆVIA. Philo

ROVERBIORUM liber, qui nunc prodit in lucem fecundùm Versionem antiquam, mu

tilus eft non minima fui parte, & imperfe&tus ; quemadmodum & alii nonnulli, quos supra ex MB. Codicibus depromere non licuit, fed ex laciniofis Testimoniis, in antiquorum Patrum operibus fparfis , resarsimus confecimusque. Utinam verò horum Testimoniorum loco, fi non pura puta Italica Verfio, faltem ea ipsa prestò nobis esset, quam HieTonymus fecundùm LXX. Interpretes Latinè edidit cum asteriscis & obelis. Illam ipsam manifeste indicat S. Doctor in præfat. non multis ab hinc annis edita à Martianao noftro, to. 1. oper. Hieron. ubi fic ait : Tres libros Salomonis, id est, Proverbia , Ecclesiasten, Canticum Canticorum, veteri LXX. Interpretum auctoritati reddidi, vel antepofitis lineis superflua quæque designans, vel stellis titulo prænotatis, ea quæ minùs habebantur interferens ; quò pleniùs cognofcatur , quid in libris nostris minùs sit, quid redundet : necnon etiam illa, quæ imperiti Translatores malè in linguam noftram de Græco sermone vérterant, oblitte , rans & antiquans, curiosissima veritate correxi ; & ubi præpoftero ordine atque perverso sententiarum fuerat lumen ereptum, fuis locis reftituens, feci intelligi quod latebat. Idem memorat Hieronymus, lib. contra Rufinum , dicens : Salomonis etiam libros, quos LXX. additis obelis & asteriscis in Latinum verteram, ex Hebraïco transferens, &c. At verò intercidere volumina illa, de Graco summo labore translata , vel potiùs emendata ab Hieronymo ; neque horum ullum hactenus doctis recuperare licuit, prater Jobi librum, & Psalmos Davidis', vulgatos à Martianæo noftro tomo predicto nov. edit. S. Hieronymi. Proverbiorum tamen partes plurima de antiqua Versione Latina etiamnum fuperfunt, cùm in Vulgata hodierna, tum in antiquis ejusdem Vulgatæ Ms. partim ad marginem addite, partim intra textum inferta. Hujuscemodi additamentorum rationem reddit Librarius in appendice ad præfationem supradictam; vel potiùs ille qui, si Martianæo fides, in Hebraicam S. Doctoris Translationem illa ipsa induxit ex editione LXX. Ideo , inquit, & de Græco, & de Hebræo præfatiuncula utraque in hoc libro præmiffa eft, quia nonnulla de Græco, ob illuminationem sensús, & legentis ædificationem , vel inserta Hebraicæ Translationi, vel extrinsecus juncța furit.

Porro istiusmodi sententia , à LXX. derivata , abfunt à primigeniis MB. codicibus Hieronymiana Translationis ex Hebræo ; nec etiam editæ funt à Martianco noftro in libro Proverbiorum to: 1. nov. edit. S. Hieron. cùm ipsa neque exstiterint unquam in Hebraico fonte, neque fuperadditæ fuerint ab Hieronymo in Latina ipfius de Hebræo translatione. Ne tamen incuria Editoris prætermissas fuisse id genus fententias autumaret incautus lector, virgulas è regione locorum quorumque apponendas curavit religiosus Editor , quorum fignorum ipse ita rationem reddit, not. a. ad Ý. 2. cap. s. Proverb. ubi fcilicet observat verJiculum iftum , Ne attendas fallaciæ mulieris, prudenter omissum fuisse à Librario in Ms. codice. « Indicat, inquit , marginalis ifte obelus additamentum quoddam, è LXX. Inter

pretibus translatum in Vulgatam Latinam editionem, ubi nunc legimus : Ne attendas fal» laciæ mulieris : qua verba absunt ab Hebræo, in exemplaribus Canonis Hebraica veritatis, » & in omnibus antiquis Ms. codicibus : neque hujus additamenti meminit Speculum S. Augustini, ad Hieronymianam ex Hebræo Translationem concinnatum. At in id

genus » additamentorum, quæ obelis indicantur, curiofiùs attendentes, veram eorum deprehendi» mus originem in antiquo anonymo Scriptore, qui sequentem adtexuit admonitionem ad fi» nem præfationis in libros Salomonis edite ab Hieronymo, cùm hæc volumina primùm re» censuit ad Græcos codices LXX. Translatorum, obelis & asteriscis opus omne distinguens : » Nonnulla, inquit Anonymus, de Græco ob illuminationem sensûs, & legentis ædifi io» nem, vel inserta Hebraicæ Translationi , vel extrinfecus juncta sunt. Et idcirco qui legis,

semper peregrini memento. Hæc quidem ille quisquis fuerit, five scholiafles Canonis He» braice veritatis, five alius ejusdem ætatis Scriptor. Quæcunque igitur lectorem admo» nuit , pofita reperiuntur in Canone Memmiano, ante octingentos annos descripto : nam am» be Hieronymi præfatiunculæ, hoc eft, & prima, quam premiserat ad. fuam Verfionem ex » LXX. & posterior edita cum Translatione Hebraica , initio librorum Salomonis in eo co» dice leguntur cum admonitione ejufdem Anonymi, adtextâ ad calcem prioris præfationis. » Deinde nonnullam partem additarum fententiarum , in corpore positam retinet ; catera è

regione ad marginem reprafentat , ita ut diceres Memmianum codicem eum effe in quo pri

mim Au&tor hanc è Greco admiffionem inferuit in Translationem Hebraicam. Non fic Canon Carcassonenfis, cujus Exfcriptor omnia additamenta , uno vel duobus exceptis, tranf- « tulit in facrum contextum. Cateri Ms. codices omittunt ifthac adfcititia , vel extrinsecus reponunt ad margines , ut etiam videri potest in MB. codd. duobus Sangermanensibus n. 14. & 15. Unde idem accidisse in libro Proverbiorum manifeftum est, quod in libris Re- ce gum supra monuimus. Scilicet tria distingui possunt genera librorum MB. Latinorum : « Primum, illorum, qui propriam ac genuinam lectionem Hieronymi fine additamentis repre- « sentant. Secundum genus, eorum, in quibus equidem purus fluit Bibliorum contextus ; fed integra retinent ad margines fuas aliena & infititia verba , cum fignis quibufdam intra « textum, ut hæc, tanquam omissa fint à Librariis, & ad facrum contextum pertineant, fignificent. Tertium denique genus eft , recentiorum præfertim . codicum , in quorum con- « textum varia illa Scripturarum additamenta, errore e imperitiâ Librariorum, inducta « confpiciuntur , ut nullo deinceps adhibito discrimine , quænam Hieronymo , aut qua ceteris ce Latinis Interpretibus propria fuerint , in illis minimè poflit agnosci. » Idem quoque observat sup. proleg. 2. dicens : « Nonnullas etiam deprehendimus sententias ac versus integros è « veteri Editione in libros præcipuè Regum, inque Proverbia Salomonis derivatas. » Hactenus Martianaus. Porro illa omnia additamenta summa cura excerpfimus, tum ex Vulgata hodierna, tum maximè ex antiquioribus ejufdem MB. codicibus , eaque fuis quaque locis in

feruimus.

[ocr errors]

que malo.

[ocr errors]

SUMMA CAPITA LIBRI PROVERBIORUM, è Vulgatis Bibliis deprompta, deficientibus aliis quæ Versioni antiquæ

refpondeant. CAP. I. Arabolarum utilitas : auditus sapientia P

piens. commendatur : filius admonetur ne pec Cap. X. Alternat sermonem de filio sapiente & ftulCatorum fequatur blanditias : Sapientia ad" sui to, justo & impio, operante & otioso, fimplici & amplexum invitat , & contemptoribus minatur pravo : de charitate & odio : de bono lingua , ejuf

exitium. CAP. II. Sapientia acquisitio quant a bona conferat, Cap. XI. Æquitatis & juftitia cater arumque vir

do quant a mala avertat i cum qua Dei dona ve tutum commoda , dy vitiorum ac vanarum diviniunt , & fine qua ubique erratur.

tiarum incommoda. Cap. III. Sapientia vitam prolongat : misericordia Cap. XII. Vicissim loquitur de diligente disciplinam

& veritas non deferenda : fiducia in Deum : ti & eam odiente ; de impio & justo, operante mor Dei : honor andus Deus : correctio Dei cum

otioso, ftulto do Sapiente ; eo de bonis ac malis lætitia ferenda : fapientia laus : Sapientiam se lingua. quentibus omnia prospera : amico statim dandum, CAP. XIII. De filio Sapiente : de oris cuftodia , & nec ei malefaciendum : non contendendum : ini inconsiderato ad loquendum : de paupere divite , qui non imit andi : impiorum perditio, & piorum & divite paupere , lucernâ impiorum, substantiâ benedictio.

festinatâ & dilatione Spei : omnia cum confilio CAP. IV. Sapiens suo exemplo hortatur quarere sa agenda, & cum sapientibus gradiendum : de par

pientiam , cujus explicat urilitates : via impio cente virge , & infatur abili ventre impii. rum declinanda , da justorum ampletenda i de CAP. XIV. Sapientia & ftultitia varia conditiones : custodia cordis, oris , da gressuum.

prudentiâ quivis status debitè regulatur , quâ quis CAP. V. Vitare jubet meretricem : & ne labores do ad mifericordiam movetur , & affectiones modera

anni perdantur : propria uxor diligatur, & fu tur : vitia autem perdunt homines. giatur aliena.

Cap. XV. Responsio mollis: lingua sapientis, & imCAP. VI. Sponsori ut fidem datam liberet laboran moderata : fortitudo domus jufti : victima impio

dum : pigrum formice exemplo excitat ad labo rum ingrata : omnia Deo nota : cor gaudens : dies rem : apostatam describit : sex quæ Dominus odit : pauperis mali : secura mens : vocari ad olera : vir exhortatur ad legis cuftodiam, utque mulieris pul iracundus du rixofus : laus patientis : iter pigrochritudinem non concupiscas , sed consortium vi rum : domus fuperborum : fide & mifericordia purtes adultera.

gantur peccata : de abjiciente disciplinam : laus CAP. VII. Hortatur adolescentem ad sapientia am timoris Domini do bumilitatis.

plexum , & mandatorum custodiam ; utque fcor. CAP. XVI. Homo animam preparat, Deus spiri

torum blanditias, quas latè describit , evitet. tuum ponderator , linguam viasque hominum diCap. VIII. Sapientia ad sui amplexum invitat , se rigit , omnia propter seipsum operans , cui abomi

quoque multis modis commendat , quòdque fit Deo natio eft omnis arrogans : misericordiâ redimuntur coæterna, cum ipso cun&ta componens : quam que peccata : pondus & ftatera Dei judicia : indignarentes, beati ; spernentes verò , miferi tandem tio & clementia regis : laus Sapientia , prudenevadent.

tie, eruditi, ac dulcis in verbo, be patientis : CAP. IX. Sapientia domo fibi adific atâ omnes ad se vituperatur infipiens du perversus : sortes à Dos

allicit, vitam prorogat , & à muliere ftulta ac mino temperantur. vaga liberat : porro eruditionem & correptionem Cap. XVII. Buccella ficca cum gaudio : fervus fanon suscipiet impius ac derisor , sed juftus & fa piens : Dominus corda probat : despiciens paupe

rem : gaudens de alterius ruina : corona senum : Cap. XXV. Gloria Dei & regum : cor regis : rul-
celans delictum : fatuus in ftultitia confidens : Jul bigo qua & impietas eft: ne te exaltes : ne detra-
to inutiles divitie : altam faciens domum fuam : has: secreta tua serva : mala aurea , e inauris
omni tempore diligit amicus : animus gaudens , & autres : frigus in messe : nubes fine pluvia : lingua
Spiritus tristis : ftultus tacens.

mollis : mel inventuin: fagitta acuta : dens putri-
CAP. XVIII. De recessu ab amico , de incorrigibili: d1s : acetum : tinea : benefac inimico: angulus do.

non deviandum à veritate : os stulti : juftus se ac maris : aqua frigida : fons turbatus : multum mel-
cusans : frater juvans fratrem : fructus oris : mu lis comeftum : urbs absque muro.
lier bona & mala : locutio divitis & pauperis : vir Cap. XXVI. Gloria in stulto : avis volans: flagel-
amicabilis.

lum equo : respondere stulto : nuncius stultus : pa-
CAP. XIX. Pauper ambulans in fimplicitate : divi rabola stulti : bonor insipientis : imponens stulto fi-

tia addunt amicos : verba sectans : falsus teftis : lentium : canis ad vomitum : Sapiens proprio judi-
non decent stultum delicie : doctrina per patientiam cio: commisceri rixe : nocens amico: susurro : ira-
probatur : ira & hilaritas regis : mulier litigiofa: cundus: labia tumentia: inimicus : operiens odium:
uxor prudens datur à Deo : pigritia : precepti cuf fodiens foveam : lingua fallax.
todia : misericordia in pauperem : eruditio filii : CAP. XXVII. Non gloriandum in craftinum : ne te-
acceptio confilii : vir mendax : timor Domini : pi ipfum laudaveris : ira ftulti quàm fit gravis : ma-
gritia : pestilens : inobediens parentibus : testis ini nifesta correctio : vulnera diligentis : anima satu-
quus: derifores.

rata : vicinus juxta : Spondens pro extraneo : liti-
Cap. XX. Luxuriofa res vinum : de peccante in re giosa mulier : infernus infatiabilis : probatur homo

gem, & relinquendis contentionibus : piger prop ore laudantis : ftultus contusus : vultum pecoris ag-
ter frigus non labor ans : rex in solio : nemo po nofce : lac caprarum in cibum.
teft dicere mundum se babere cor : pondus de pon Cap. XXVIII. De fuga impii & securitate justi :
dus : fomnus non diligendus. Malum est, dicit propter peccata terræ multi principes ejus : pauper
emptor : pavis mendacii : revelans mysteria : non pauperem calumnians : pauper supplex , & dives
reddenduni malum pro malo: devorare sanctos:fef pravus : nolens audire legem : exsultatio juftorum :
tinata hæreditas : misericordia , veritas, & cle abscondens fcelera fua : beatus femper pavidus :
mentia roborant thronum regis.

princeps impļus ut leo : dux indigens prudentiâ :
Cap. XXI. Cor regis in manu Domini, cui mise terram suam operans : à patre subtrahens.

ricordia & judicium magis placent quàm vičti Cap. xxix. Non audiens corripientem : multipli-
ma : iniquè thesaurizans : melius est sedere in Catio juftorum : amor Sapientia : rex justus : blanc
angulo domatis quàm, &c. obturans aurem pau dus amicus : pestilentes : contendere cum ftulto :
peri, &c. diligens epulas : pro justo dabitur im viri sanguinum : totum proferens Spiritum : verba
pius : qui custodit os fuum: defideria occîdı:nt pi mendacii : pauper & creditor : rex juftus : correc-
grum : non eft fapientia contra Dominum : equus tio : multiplicatio impiorum : erudi filium : prophe-
paratur ad bellum , &c.

tia : velox ad loquendum : delicatè fervum nu-
Cap. XXII. Lahs boni nominis : callidus videns ma triens : iracundus : Superbus : cum fure partici-

lum : adolefcens juxta viam suam : feininans ini pans : timens hominem: justi abominantur impium,
quitatem ; deriforem ejice : diligens cordis mundi da è diverso.
tiam : dicit piger , Léo, &c. os aliena : ftultitia Cap. XXX. Homo Deo vicinus judicat se insipien-
in corde pueri : calumnians pauperem : audienda tem, & opera Dei incomprehensibilia: fermo Dei
eft Sapientia : vitandi Sponsores : termini' antiqui ignitus , cui nihil addendum : deprecatur vanita-
servandi : velox in opere suo, &c.

tem , verba mendacii, mendicitatem & divitias :
CAP. XXIII. Quomodo fit edendum cum principe : non accufandus servus apud dominum suum : ali-

non appetende divitia , nec cibi invidorum : non quot generationes exsecrabiles : duæ sanguisuge :
opprimendi pupilli : castigandus puer : querenda tria insaturabilia : oculus patrem subfannans : tria
Sapientia : fugiendi peccatores & gulæ dediti : ho difficilia : per tria movetur terra : quatuor minima

nor andi parentes : fugienda meretrix & ebrietas. terre : tria bene gradientia , vehementer emungens.
CAP. XXIV. Æmulatio malorum: Sapientia & eru Cap. XXXI. Exhortatur ne mulieribus dederis sub-

ditio : cogitatio stulti : eruendi oppressi: doctrinâ Santiam tuam , nec regibus vinum , sed mærenti-
ut melle utendum : non insidiandum justo : casus bus : aperi os tuum muto : vindica inopem : laus
inimici : detractores : juftè judicandum : nullus & raritas mulieris fortis : pulchritudo fallax
verbis lactandus , nec malum malo reddendum :

gratia.
ager pigri; dormit anti pigro venit egestas.

[ocr errors]
[ocr errors]
[merged small][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors][merged small][merged small]

CAPUT PRIMU M.
VULGATA NOVA.

VERSIO ANTIQUA.
ARABOL Æ Salomonis ,

I..... Vide Not.
filii David , regis Ifraël.
2. Ad sciendam sapien- 2.

CIR E fapientiam, & disci- Hieron. in Ezech.
tiam, & disciplinam :

plinam,

18.p.824.a. 3. ad intelligenda verba

3. & intelligere verba pruprudentiæ , & fuscipien

dentiæ : suscipere versurias serdam eruditionem doctrinæ,

monum , & nosse justitiam justitiam , & judicium, & æquitatem : veram, & corrigere judicium :

4. ut detur parvulis astutia, adolescenti scien 4. & det innocentibus verfutiam; puero au Idom in Zach. 8. tia , & intelle&us. tem juniori sensum, & intelligentiam.

p. 1745.e. s. Audiens sapiens , sapientior erit : & intel s. Hæc audiens sapiens , fapientior erit : &

Idem in Isa. 29. ligens , gubernacula poslidebit.

prudens, gubernationem poslidebit

.

p. 249. f. 6. Animadvertet parabolam, & interpreta 6. Et intelliget parabolam , & tenebrosum

tionem, verba fapientum, & ænigmata eorum. sermonem, dicta fapientium, & ænigmata. Pf. 110. 7. Timor Domini, principium sapientiæ. Sa 7. Timor Domini, initium sensûs : fapientiam Lucif. Cal. I. 1. 10. pientiam, atque doctrinam ftulti despiciunt. autem, & disciplinam impii fpernunt.

pro S. Athan, po Eccli.

8. Audi, fili mi, disciplinam patris tui , & 8. Audi, fili, disciplinam patris tui, & ne ab- 192.c. 1.16. ne dimittas legem matris tuæ :

jeceris inftituta matris tuæ : 9. ut addatur gratia capiti tuo,

& torques

9. coronam enim gratiarum accipies tuo ver- Facund. Herm.l. NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM.

2. pro def. 3. capir. *. 1. Græe. Il apeluiaExawu@v705 , við Aavit, os é ba gens autem ; cæt. ad verbum. Idem Hieronymus in Dan. SÍNever 'Isegún. Proverbia Salomonis, filii David , qui 2. to. 3. 1079. a. Audiet , inquit , fapiens , apponet fapienregnavit in Ifraël. Hieron. præf. in lib. Salom. Misloth, tiam. inquit , quas Hebrai Parabolas , Vulgata editio Proverbia vo 7.6. Ad verbum è Græco, additâ particulâ ti , ad på cat. Sic etiam vocant Cypr. & alii passim. Hilarius verò ditta. in Pf. 127. col. 423. e. ait: Per Salomonem in Proæmiis dic $.7. Ita Lucifer uno tenore : at in Græco , post hæc, tum eft, vel Paræmiis. Ita etiam Cypr.l. 3. Testim. fcri- 'Apxa. Copies , pólos Kupit, interponuntur ifta : cursos de bir : Salomon in Paræmiis. Item Tertul. I. de pudic. num. αγαθη πάσι τοις ποιέσιν αυλήν ευσέβεια δε εις Θεόν , αρχη 18. In Proverbiis Salomon , quæ Paræmias dicimus. Cypr. aidúcews intelligentia autem bona omnibus facientibus eam : & Lactant. scribunt aliquando Solomonis, non Salomonis. pietas autem in Deum , principium sensûs : deinde ut supra,

. 2. Hæc præmittit Hieronym. loco cit. In Proverbio Copier , &c. sed ultimò exstat i Exberusoi, Spernent. Ap. rum exordio post multa præcepta , corre&tio infertur judicii , Ambrof. I. 1. Hex. p. 6. f. Initium fapientia eft timor DoScire, inquit, fap. Es difciplinam, &c. In Gr. Trærer 6 mini : & in Pf. 118. col. 1208. c. pietas autem in Deo, inigiar, ý randelar. Cælestinus PP. epist. 25. to. I. p. tium intelledûs : & in Pf. 43. p.885. e. Dilige sapientiam , 1216. a. Quid eft aliud , inquit, intellexus 6 judicium, & difciplinam. nifi fcire fapientiam , & difciplinam ; & intelligere verba prue . 8. Fulg. epist. 12. p. 224. C. fic: Audi , fili, leges dentiæ ?

patris tui , e ne repellas instituta matris tuæ. In Mr. Alex. ν. 3. Grec, νούσαί τε λόγες φegνήςεως, δέξασθαί τε ses ac edd. Ald. & Compl. "Axxe, vie, róurs, &c. at in edir. pa's nóywr, ronsai Te..... ġ xpíria xa7eulóveiro judicium diri Rom. Taldelar , ut fup. in textu. Apud August. I. de Grat. gere.

& lib. arb. to. 10.719. f. noli repellere confilia matris tua. ^. 4. Græc. ivc d exaxois tarxpalaro tudi de réw aic In Gr. A con leour's peupós Co, ut fup. Apud Ferrand, Juoir tf , j errocar. Apud Symm. pro aróxos, exftat in Diac. epist. ad Anatol. p. 257. Audi, fili , legem patris sui, tlous, parvulis.

& ne fpernas confilium matris tua.
X. 5. Græcum initio hab. Two da gap , Hac enim; Mr. . 9. Ita Græcè ad verbum. Gregor. M. 1. 31. in Job,
Alex, Tŵr te ; item loco & prudens, o se rewr, intellja 6, 24. p. 1017, b. Coronam gratiarum accipies capiti tho,
Tom. 11.

Рp

p.455.d.

GEIS,

1

VERSIO ANTIQUA.

VULGATA NOVA. Facund, ubifup. tici, & torquem aureum circa tuum collum.

collo tuo. Lucif. Cal. l. 1. 10. Fili , non te seducant viri impii , neque 10. Fili mi, fi te lactaverint peccatores, ne pro S. Atban. p. acquiescas.

acquiescas eis. 192, 6

11. Si te rogaverint , dicentes : Veni, com II. Si dixerint : Veni nobiscum , infidiemur munica nobiscum fanguinem, abscondamus au sanguini , abscondamus tendiculas contra insontem in terra virum juftum injuste:

tem frustra : Aug. 1. 17. de civ. 12. absorbeamus' verò eum tanquam infer 12. deglutiamus eum ficut infernus viventem, Dei, c. 20. . 484. nus viventem, & auferamus ejus memoriam de & integrum quasi descendentem in lacum.

terra.'

13. Poffefsionem ejus pretiofam apprehenda 13. Omnem pretiofam substantiam reperiemus.....

mus, implebimus domos noftras spoliis.

14. Sortem mitte nobiscum, marsupium unum

fit omnium noftrûm. Lucif. Cal. l. 1. 15. Nec abieris vias cum illis, ne declinaveris 15. Fili mi, ne ambules cum eis , prohibe pro S. Asban. p. pedem tuum ad semitas eorum.

pedem tuum à semitis eorum. 192.64 16..... Vide Not.

16. Pedes enim illorum ad malum currunt, Ifa.69. & festinant ut effundant sanguinem.

74 17. Non enim iniquè tenduntur retia avibus. 17. Frustra autem jacitur rete ante oculos

pennatorum.
18. Ipsi enim, qui homicidii participes funt, 18. Ipfi quoque contra sanguinem fuum infi-
thesaurizant sibimetipsis mala.

diantur, & moliuntur fraudes contra animas suas.
19. Hæ funt viæ omnium consummantium 19. Sic semitæ omnis avari, animas possi-
iniqua : sua enim impietate suam animam aufe-

dentium rapiunt.
runt.
Vigil. Tap.1. 12. 20. Sapientia in exitu canitur , in plateis verò 20. Sapientia foris prædicat, in plateis dat
de Trin. p. 323. a. fiducialiter agit :

vocem suam :
21. In portis autem potentior adfiftit, in mu 21. In capite turbarum clamitat, in foribus
ris quoque civitatis confidenter ait :

portarum urbis profert verba sua , dicens :
22. Quanto tempore fimplices obtinent justi-

22, Ufquequo parvuli diligitis infantiam , &
tiam, non erubescent : imprudentes autem, con stulti ea, quæ fibi funt noxia, cupient, & im-
tumeliæ cùm sint cupidi , impii effecti, odio ha prudentes odibunt scientiam
buerunt sensum,

23. & obnoxii facti sunt increpationibus. Ecce 2 3. Convertimini ad correptionem meam :
proferam vobis meæ spirationis professionem, en proferam vobis fpiritum meum, & ostendam
docebo vos meum sermonem.

vobis verba mea. 24. Nam quoniam vocabam , nec obedieba 24. Quia vocavi, & renuistis : extendi ma- Isa. 65. tis : & extendebam verba , nec attendebatis : num meam , & non fuit qui aspiceret. 12.6 NOTÆ AD VERSIONEM ANTIQUAM.

Jerem, torquem auream collo tuo.

tum addit: Verbi utriufque hujus Latinitas noftra, vei obfcu- 7.13. #. 10. Sic eft in Gr. nisi quod pro ultimo isto, veque ac ritatem nobis affert , vel alterius intelligentia opinionem præquiefcas , habetur , und e Connens, ad verbum , neque velis. bet. Nam quod nos in exitibus dicimus, Græcitas ex Hebrae

$.11. Similiter in Gr. præter hoc primum, 'Ear zapa cvetódors transtulit ; & exodus propriè eft, ubi ex multis anxarbowo C, Si advocaverint te ; jungitur etiam ibi nobif- gustis viis in unam patentem viam coitur : quod verò nos placum, cum verbo veni , non cum seq. communica; subinde

teas nuncupamus, eodem nomine Græcitas nuncupavit ; fed sic, eis zäv, in terram , &c. At Aug. 1. 17. de civit. Dei, placeas latitudines esse Græcus sermo defignat. c. 20. 10.7.484. a. legit : abfcondamus in terra virum juf . 21. Græcum in principio habet : 'Ea' örper der Tele tum injuftè, ut sup.

Xów xmpú asetol, Et super fummos muros clamitat , deinde, . 12. Ad verbum e Gr. Apud Lucif. Calar. 1. 1. pro S. εαι δε πύλαις δυνασών παρεδρεύς, σ in portis dynafarum Athan. p. 192.c. fic: deglutiamus autem illum velut infe- alidet : unde suspicor aliquod mendum in textu Vig. Tapf. ri vivum.

nempe to potentior , loco potentiorum : fequitur in Gr. Et . 13. Sic est in Græco.

túrais Tórsws laeppe ore nézd, & in portis , &c. ut supra. ¥.15. In Gr. Mů a opev Gmis, absque hoc præc. de Vulg. Apud Iren. 1. 5.c. 20. P. 317. c. In summis muris pradifili mi , deinde, corã per a Tüv , fKxXsver Tèv Tóf o C catur , in portis antem civitatis constanter loquitur ; nec pluex tcortpilar dulcro i. e. Ne ambules in vin cum eis , declina ra : & verò ab edit. Compl. absune ista : Szi dè túraus dem autem pedem tuum à femitis eorum. In Mr. Alex, ac editr. ναφων παρεδρεύς, tefte Nobilio. Ald. & Compl. Mä operos idós.

$. 22. Similiter in Græco. Apud Lucif. Cal. I. 1. pro ¥. 16. Hic versus non legitur apud Lucif, nec etiam ex S. Athan. p. 192. d. ira : Quanto tempore innocentes tenuea star in Gr. editionis Rom. secus in Mi, Alex. ac edir. Ald. rint justitiam , non erubefcent : infipientes antem,

dum conita & Compl. ubi sic : Oi ydp mód es au@r sis xanlar spéx801, melia cupidi sunt , impii faéti , ederunt intellectum. Hieron,

Tax.ro sici ( Alex. del. d) 78 XXéal aipa. Origenes in 1. 3. cont. Rufin. to. 4. p. 2. col. 472. infpientes , dum
epist. ad Rom. c. 3. ait : Veloces pedes eorum ad effunden- injuriis cupidi funt , impii fa&ti , oderunt fenfum.
dum fanguinem ; vel in Isain invenies , vel in Proverbiis. . 23. Lucif. Cal.l. 1. pro S. Athan. p. 192. d. Es suba

*. 17. Hilar. in Pf. 123. col. 400. e. Non enim injuf jelti facti funt opprobriis. Græc, ki vasúturo éyérovie enére in terra prætenduntur retia avibus. Item Hieronymus in χοις" mox ita : 'προύζομαι υμϊν εμης πνοής ρκσιν , διδιάAmos 3. to. 3. 1390.c. Non injuftè tenduntur retiä avibus. Ew de umas tör emòr abycr• quæ non malè textum reddunt. S. Paulin. epist. 40.p. 249. b. Non fine caufa tenduntur avi ¥. 24. Græcum , 'Ez da eranoy, 'X UTAXÉCated bus retia. Græc. Ou yap átixws éxseireta (Ald. & Compl. 'Eftdror aórys, aj s aegceixels. In MS. Alex. vandýs/s..... εκτείνονται) δίκτυα στερωτούς.

negosixels. Hilarius in Pf. 63. col. 159. a. Cùm vocarem . 18. Ita Græc. habet ; sed addit : 'H de xalasegon non exaudistis : 6 cum extenderem verba , non intendiftis. ev Spôr Taewrópwr xaxú. Everfio autem virorum iniquorum Auct. I. de sing. cleric. apud Cypr. p. 520. f. Quoniam mala : quæ prætermittuntur á Lucifero; absunt pariter ab quidem vocabam , non obaudiebaris : 8 extendebam verba edit. Compl. li Nobilio fides.

mea, & non intendebatis. August. in Pf. 51. to. 4.483. a. . 19. A Græco abest pronom. sua ; cæt. quadrant ad Increpabam , & non exaudiebatis : loquebar , 86 meis fermoa verbum : meliùs vertisset Lucif. fuam ipsorum animam, è nibus non intendebatis : quæ poftrema pertinere videntur Græco, Tuyaux luxúr.

ad . feq. cum subdat Auguft. Et ego vestra perditioni , &c. $. 20. Sic Iren. 1. 5.c. 20. p. 317.c. ni excipias unum Auct. op. imp. in Matth. homil. 45. p. 186. a. & extende

, pro verò. In Gr. Eccia é fxódois újreilus, a do bam fermones mecs , & non audiebaris. Prædestin. l. 3. ap. 77c71ais aapjuolar a'rs. Bene Hilar. in Pf. 118. col. 269. Sirm. to. 1. p. 521. c. Quoniam vocavi, 85 contempfiftis ; 6. Sapientia in exilibus canitur , in plateis cum libertate agir; dein, ego quoque, &c, ut inf. , 26. omislis intermediis.

66. 4.

Autem,

« ZurückWeiter »